اهداف و چشم انداز

اهداف

    مجله «سیاست علم و فناوری» با هدف ارتقای دانش و فهم علمی درباره روابط متقابل میان علم، فناوری، نوآوری و سیاست عمومی، با تأکید ویژه بر نقش آن‌ها در توسعۀ اجتماعی-اقتصادی، تحول نهادی و تغییرات اجتماعی منتشر می‌شود. این مجله درصدد است بستری میان‌رشته‌ای و با رویکردی بین‌المللی برای تولید، انتشار و بررسی انتقادی دانش نظری، تجربی و روش‌شناختی در حوزه سیاست علم و فناوری و مطالعات نوآوری فراهم آورد. مجله «سیاست علم و فناوری» متعهد است از طریق تقویت پیوند میان پژوهش‌های دانشگاهی، توسعۀ سیاست‌ها و تصمیم‌گیری‌های اجرائی، رویکردهای مبتنی بر شواهد را در حکمرانی و مدیریت علم، فناوری و نوآوری توسعه دهد. این مجله در پی ترویج گفتگوی انتقادی میان پژوهشگران، سیاست‌گذاران، مؤسسات دانشگاهی، متخصصان صنعت و سایر ذی‌نفعان درباره تدوین، اجرا، ارزیابی و پیامدهای سیاست‌های علم و فناوری است. اهداف اختصاصی مجله عبارت‌اند از:

  • توسعۀ پژوهش‌های نظری و تجربی در حوزه‌های سیاست علم، سیاست فناوری و مطالعات نوآوری.

  • تعمیق شناخت نظام‌های علم، فناوری و نوآوری در سطوح ملی و منطقه‌ای و بررسی ابعاد نهادی، سازمانی و اجتماعی-اقتصادی آنها.

  • ترویج پژوهش در زمینۀ حکمرانی، سیاست‌گذاری، مدیریت و برنامه‌ریزی راهبردی علم و فناوری.

  • بررسی پیامدهای اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، اخلاقی، حقوقی و زیست‌محیطی تحولات علمی و فناورانه.

  • تشویق پژوهش دربارۀ تولید، مدیریت، انتقال، انتشار و بومی‌سازی دانش در سطوح ملی و بین‌المللی.

  • توسعۀ روش‌شناسی‌ها و رویکردهای ارزیابی فناوری، پیش‌بینی فناوری و آینده‌نگاری به‌منظور پشتیبانی از برنامه‌ریزی راهبردی و سیاست‌گذاری آگاهانه.

  • تقویت پژوهش در زمینۀ کارآفرینی فناورانه، توسعۀ مبتنی بر نوآوری و اقتصاد علم و فناوری.

  • حمایت از کاربرد مطالعات علم و فناوری و یافته‌های پژوهش‌های میان‌رشته‌ای در تدوین و ارزیابی سیاست‌ها.

  • تسهیل تبادل علمی بین‌المللی و کمک به توسعۀ سیاست‌های مسئولانه، فراگیر و پایدار در حوزه علم، فناوری و نوآوری.

دامنه موضوعی

    مجله «سیاست علم و فناوری» از مقالات پژوهشی اصیل، مقالات مروری و سایر آثار علمی استقبال می‌کند که به مبانی نظری، ابعاد کاربردی، چارچوب‌های نهادی و دلالت‌های سیاستی علم، فناوری و نوآوری می‌پردازند. دامنۀ موضوعی مجله، پژوهش‌های میان‌رشته‌ای در تقاطع علم، فناوری، نوآوری، سیاست عمومی، اقتصاد، مدیریت و جامعه را دربرمی‌گیرد. این مجله به‌ویژه پذیرای مقالات علمی در زمینه‌های موضوعی زیر است، اما دامنۀ فعالیت آن به این موارد محدود نمی‌شود:

۱. سیاست علم: نظریه‌ها، چارچوب‌ها، راهبردها و سازوکارهای سیاست علم؛ سیاست‌های ملی علم؛ سیاست‌های تحقیق و توسعه؛ حکمرانی پژوهش؛ و سازمان‌دهی و مدیریت مؤسسات علمی.

۲. سیاست فناوری: توسعه و حکمرانی فناوری؛ راهبردهای ملی فناوری؛ قابلیت‌های فناورانه؛ سیاست‌های توسعه صنعتی و فناورانه؛ و ابعاد نهادی و تنظیم‌گرانه سیاست فناوری.

۳. علم، فناوری و نوآوری: نظام‌های علم، فناوری و نوآوری؛ حکمرانی علم، فناوری و نوآوری؛ راهبردهای نوآوری؛ زیست‌بوم‌های پژوهش و نوآوری؛ و تعامل میان دانشگاه‌ها، مؤسسات پژوهشی، صنعت، دولت و سایر بازیگران نظام نوآوری.

۴. علم، فناوری و جامعه: روابط متقابل میان علم، فناوری و جامعه، از جمله پیامدهای اجتماعی، فرهنگی، اخلاقی، حقوقی، سیاسی و زیست‌محیطی تحولات علمی و فناورانه.

۵. نظام‌های نوآوری: نظام‌های نوآوری ملی، منطقه‌ای، بخشی و فناورانه؛ ترتیبات نهادی؛ شبکه‌های نوآوری؛ تعاملات دانشی؛ و نقش سازمان‌های دولتی و خصوصی در فرایندهای نوآوری.

۶. ارزیابی فناوری: ارزیابی فناوری‌های نوظهور و تثبیت‌شده؛ بررسی آثار، پیامدها و مخاطرات فناوری؛ ابعاد اجتماعی و اخلاقی توسعه فناوری؛ و کاربرد ارزیابی فناوری در سیاست عمومی و تصمیم‌گیری راهبردی.

۷. آینده‌نگاری فناوری: پیش‌بینی و آینده‌نگاری فناوری؛ روندهای فناوری‌های نوظهور؛ تحلیل سیاستی آینده‌نگر؛ تدوین سناریوهای آینده؛ و آینده‌پژوهی راهبردی برای پیش‌بینی و مواجهه با تحولات علمی و فناورانه.

۸. انتقال فناوری: سازوکارها و سیاست‌های انتقال، انتشار، اشاعه، انطباق و بومی‌سازی دانش و فناوری؛ همکاری‌های بین‌المللی فناورانه؛ و توسعه قابلیت‌های فناورانه.

۹. کارآفرینی فناورانه: کارآفرینی مبتنی بر فناوری؛ توسعۀ کسب‌وکارهای نوآورانه؛ زیست‌بوم‌های کارآفرینی؛ همکاری دانشگاه و صنعت؛ تجاری‌سازی فناوری؛ و ایجاد و توسعه بنگاه‌های فناورمحور.

۱۰. اقتصاد علم و فناوری: اقتصاد پژوهش و توسعه؛ تأمین مالی و سرمایه‌گذاری در علم و فناوری؛ بازده اقتصادی پژوهش و نوآوری؛ مالکیت فکری و نوآوری؛ بهره‌وری و تغییرات فناورانه؛ و سهم علم و فناوری در رشد اقتصادی و توسعه پایدار.

۱۱. مدیریت دانش و توسعه ملی: نظام‌های مدیریت دانش در سطح ملی؛ تولید و بهره‌برداری از دانش؛ زیرساخت‌های پژوهش و نوآوری؛ توسعه دانش‌بنیان؛ و نقش دانش در سیاست عمومی و راهبردهای توسعه ملی.

۱۲. علم و فناوری در سیاست‌گذاری عمومی: کاربرد دانش علمی، مطالعات علم و فناوری و شواهد پژوهشی در سیاست‌گذاری عمومی؛ مشاوره علمی به سیاست‌گذاران؛ ارزیابی سیاست‌ها؛ چارچوب‌های تنظیم‌گری؛ و حکمرانی مبتنی بر شواهد.

    مجله «سیاست علم و فناوری» از مطالعات میان‌رشته‌ای و تطبیقی، به‌ویژه پژوهش‌هایی که بینش‌های نظری اصیل، شواهد تجربی مستحکم، نوآوری‌های روش‌شناختی یا پیشنهادهای سیاستی کاربردی ارائه می‌کنند، استقبال می‌کند. پژوهش‌هایی که تجربۀ کشورهای مختلف، زمینه‌های نهادی و زیست‌بوم‌های نوآوری را بررسی می‌کنند، از اولویت ویژه‌ای برخوردارند؛ مشروط بر آنکه یافته‌های آنها واجد دلالت‌ها و بینش‌هایی مرتبط با جامعه بین‌المللی سیاست علم و فناوری باشد. این مجله پذیرای آثاری است که هم به پیشبرد دانش دانشگاهی و هم به تعمیق فهم کاربردی از سیاست علم، فناوری و نوآوری کمک کنند. تمامی دست‌نوشته‌های ارسالی باید از استحکام علمی، اصالت پژوهشی، اعتبار روش‌شناختی و ارتباط روشن با اهداف و دامنه موضوعی مجله برخوردار باشند.

   به‌طور خلاصه، محورهای موضوعی مورد پذیرش این مجله به شرح زیر است:

  •  نظام‌های نوآوری و سازمان‌دهی علم و فناوری؛
  •  تأثیرات متقابل علم و فناوری با‌ جامعه، فرهنگ و اخلاق؛
  •  تأثیرات متقابل علم و فناوری با حقوق و قوانین؛
  •  مدیریت دانش در سطح ملی؛
  •  انتقال، اشاعه و بومی‌سازی دانش و فناوری؛
  •  سیاست‌گذاری علم و فناوری؛
  •  اقتصاد علم و فناوری و کارآفرینی فناورانه؛
  •  پیش‌بینی و ارزیابی علم و فناوری؛
  •  کاربرد مطالعات علم در سیاست‌گذاری علم و فناوری.