آیا صنایع بالغ مبتنی بر منابع طبیعی می‌توانند به صنایع با فناوری برتر مبدل شوند؟ بررسی تحولات نظام بخشی نوآوری در صنعت بالادستی نفت

نویسندگان

چکیده

هدف از این مقاله تحلیل تحولات نظام نوآوری بخشی در صنعت بالادستی نفت و شناخت عوامل دخیل در این تحولات می‌باشد. شواهد جمع‌آوری شده نشانگر آنست که صنعت نفت از اوایل دهه هفتاد میلادی سه دوره متمایز را تجربه کرده است که درطی آنها شاکله معماری صنعتی و عملکرد نظام نوآوری آن دچار تغییرات زیادی بوده است. این مطالعه نشان می‌دهد که محرک اصلی گذار از مرحله اول به دوم افت شدید قیمت جهانی نفت بوده است. این در حالی است که عامل گذار از مرحله دوم به سوم تشکیل تقاضای کیفی متفاوت در صنعت بالادستی بوده که طی آن نیاز به اجرای پروژه‌های پیچیده در محل‌های سخت و کمتر در دسترس بیشتر شده و در نتیجه فرصت‌های نوآورانه افزایش چشمگیری داشته است. بر خلاف رویکرد مرسوم در مدل چرخه عمر صنعت که صنایع بالغ را حاوی فرصت‌های نوآورانه چشمگیر نمی داند، این مطالعه نشان می‌دهد که یک صنعت بالغ و جا افتاده نیز می‌تواند به یک صنعت با فناوری بالا و حامل فرصت‌های غنی نوآوری مبدل شود که در آن بازیگران اصلی صنعت جهت پاسخ‌گویی به نیازهای فنی نو فعالانه دست به نوآوری می‌زنند. این مطالعه همچنین بیانگر آن است که تحولات نظام‌های بخشی نوآوری را می‌توان در چارجوب تعامل میان تغییرات معماری صنایع و پویایی‌های نوآوری تحلیل نمود.

کلیدواژه‌ها

dor 20.1001.1.20080840.1392.5.4.7.1

عنوان مقاله [English]

Can a mature resource-based industry become high-tech? Transformations of sectoral innovation systems in upstream petroleum industry

نویسنده [English]

  • Ali Maleki
چکیده [English]

This article analyzes the transformation of sectoral innovation systems in upstream petroleum industry and its drivers. The evidence collected shows that this sector has experienced three distinctive phases since the early 1970s over which both upstream industry architecture and innovation systems have changed in configuration and performance. This study shows that the major driver behind transition from the first to the second period was collapse of oil prices. However, the major factor behind transition from the second to the third period was emergence of ‘qualitatively’ different demand for complex upstream projects in harsh and less accessible environments which drove innovation opportunities and pushed emergence of integrated service companies. In contrast to the conventional industry life cycle model, this study shows that a mature and established industry can transform to a high-tech sector, when major agents in the sector actively participate in the innovation system to meet the new technical requirements. It also shows transformation of sectoral innovation systems can be analyzed in terms of interaction between changes in architectural changes and innovation dynamics.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sectoral Innovation Systems. Upstream Petroleum Industry
  • Industry Life Cycle