انجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923The Paradox of Maturity in the Innovation Ecosystems of Iran's Oil Industry Chainپارادوکس بلوغ در بوم سازگان‌های نوآوری زنجیره صنایع نفتی ایران121420510.22034/jstp.2026.14205FAزینبعباسیدکترای مدیریت فناوری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایرانJournal Article20260927The Paradox of Maturity in the Innovation Ecosystems of Iran's Oil Industry Chainجنگل کهنسالی را تجسم کنید در اوج بلوغ زیستی که سایبان‌های به‌هم‌پیوسته و تنه‌های ستبرش ظاهری تسخیرناپذیر دارند، اما با انسداد نور در لایه‌های زیرین و انحصار منابع خاک در چنگ درختان دیرپا، مجالی برای جوانه‌زدن بذر نویی باقی نمانده است. این تصویری استعاری از بلوغ اکوسیستم‌های نوآوری است که نشان‌دهنده یک پارادوکس بنیادین است: رسیدن به بلوغ که معمولاً غایت سیاست‌های توسعه پنداشته می‌شود، می‌تواند آغاز رکود، سختی ساختار و حتی زوال باشد. از این‌رو سیاستگذار نباید بلوغ را مقصد نهایی بداند، بلکه باید آن را به‌مثابه یک نقطه گذار و حتی یک ریسک مدیریت کند. بر این اساس، شناسایی ویژگی‌های مرحله بلوغ و ارزیابی سطح بلوغ اکوسیستم، ضرورتی راهبردی می‌یابد.<br />از آن‌جا که بومسازگان نوآوری مفهومی چندبعدی است، برای ارزیابی بلوغ آن نیز می‌بایست ابعاد گوناگون را در نظر گرفت. شش بعد ارزیابی بلوغ اکوسیستم نوآوری که با الهام از بوم‌شناسی زیستی شناسایی شده اند، عبارتند از: «جریان‌های ارزش»، «ساختار اکوسیستم»، «وضعیت بازیگران»، «چرخه نوآوری»، «فشار رقابت» و «سلامت اکوسیستم». بر اساس این شش بُعد، بلوغ اکوسیستم نوآوری نه صرفاً رشد کمی یا توسعه فیزیکی زیرساخت‌ها، بلکه حاصل تعادل پویای میان خلق، تبادل و بازتولید ارزش در شبکه‌ای خودسازمان‌ده است.<br />بررسی بلوغ چهار بومسازگان نوآوری «نفت»، «گاز»، «پالایش» و «پتروشیمی» ایران در پنج سطح «آغازین»، «کنترل‌شده»، «ساخت‌یافته»، «کارآمد» و «بهینه»، نشان می‌دهد که اکوسیستم‌های نوآوری دو صنعت نفت و گاز در سطح ً«کنترل‌شده»، اکوسیستم نوآوری پالایش در سطح «آغازین» و اکوسیستم نوآوری پتروشیمی در وضعیت «ساخت‌یافته» قرار دارند. بدین ترتیب می‌توان بلوغ این چهار بومسازگان نوآوری را در زنجیره ارزش نفت و گاز و در ۳ بخش بالادست، میان‌دست و پایین‌دست بررسی کرد: <br />در <strong>بخش بالادست</strong>، اگرچه هر دو بومسازگان نوآوری نفت و گاز در سطح «کنترل‌شده» ارزیابی شده‌اند اما تفاوت در خاستگاه تاریخی و زمان‌بندی مواجهه با شوک‌های برون‌زا (تحریم‌های بین‌المللی)، دو الگوی ناهمسان از بلوغ را رقم زده است: صنعت نفت با قدمتی بیش از یک قرن، توسط شرکت نفت انگلیس و ایران و با رویکردی استعماری پایه‌گذاری شد که از منظر تکامل نهادی، زیرساخت‌های فنی و نظام اداری این صنعت را بسیار زودتر از گاز شکل داد. در نقطه مقابل، اکوسیستم گاز پدیده‌ای متأخرتر و تا حد زیادی محصول دهه‌های پس از انقلاب اسلامی است که در کوره مگاپروژه‌هایی چون پارس جنوبی و تاب‌آوری در برابر تحریم‌ها آبدیده شده است. از این‌رو، اگرچه هر دو صنعت تحت تأثیر شدید فشارهای تحریمی قرار داشته‌اند، اما مرحله‌ای از چرخه عمر اکوسیستم که تحریم‌ها در آن ظاهر شدند، نقشی حیاتی در تعیین سرنوشت فناورانه آن‌ها ایفا کرد. همین منطق تاریخی و تجربی تبیین می‌کند که چرا صنعت نفت در بعد ساختار اکوسیستم نمره بالاتری کسب کرده و در مقابل، صنعت گاز به دلیل پویایی‌های ناشی از یادگیری فناورانه درون‌زا، در پویایی نوآورانه دست بالاتر را نسبت به نفت دارد.<br />در <strong>بخش میان‌دست</strong>، بومسازگان نوآوری پالایش و پخش به‌عنوان یکی از کم‌تحرک‌ترین و کم‌پویا‌ترین حلقه‌های زنجیره ارزش انرژی کشور، با پدیده‌ای روبه‌روست که می‌توان آن را تثبیت در حداقل پویایی نامید. این حلقه با تمرکز صرف بر بهره‌برداری از ظرفیت‌های موجود و مدیریت هزینه و در همگرایی با ماهیت ذاتاً کم‌تحول فناوری‌های پالایشگاهی مانع از شکل‌گیری تحولات فناورانه ریشه‌ای شده‌است. علاوه بر این، واگذاری به نهادهای شبه‌دولتی مصون از رقابت و مشمول قیمت‌گذاری دستوری، انگیزه‌های نوآوری تحول‌آفرین را عقیم گذاشته است.<br />در نقطه مقابل و در <strong>بخش پایین‌دست</strong>، بومسازگان پتروشیمی به‌عنوان جوان‌ترین و سریعترین رشد بخش زنجیره، تبلور هم‌افزایی میان فشار بازارهای صادراتی و تکثر بازیگران است. حضور هلدینگ‌های متعدد و تنوع سبد محصولات، پویاترین و متعادل‌ترین سطح عملکردی را در میان صنایع انرژی کشور رقم زده است.<br />این یافته‌ها نشان می‌دهد که بلوغ نوآوری در بخش‌های مختلف زنجیره ارزش نفت و گاز ناهمگون و نامتوازن است؛ از این‌رو، اعمال سیاست‌های همسان و یکپارچه برای زنجیره‌ای با سطوح بلوغ ناهمسان، نه‌تنها ناکارآمد، بلکه چه‌بسا آسیب‌زا خواهد بود.<br />از سوی دیگر، بلوغ اکوسیستم‌های نوآوری پدیده‌ای «وابسته به مسیر» و تابعی از ریشه‌های تاریخی، بستر نهادی و نوع مواجهه با تکانه‌های فناورانه و سیاسی است؛ به بیان دیگر، بلوغ نه حاصل یک رشد خطی ازپیش‌تعیین‌شده، بلکه برآیند پویای نیروهای سازنده و بازدارنده درون اکوسیستم در بستر زمان است.<br />با این همه، نباید از یاد برد که مسئله اصلی سیاستگذار، «بیشینه‌سازی بلوغ» نیست، بلکه «زنده‌نگه‌داشتن ظرفیت تجدید پس از بلوغ» است. این امر مستلزم گذار بنیادین از راهبردهای رشد‌محور به راهبردهای ناظر بر تجدیدشوندگی است. جنگلی که تنها به حفظ و صیانت از درختان کهنسالش بسنده کند، سرانجام به بستری بدل خواهد شد که هیچ نهال نویی در آن مجال جوانه‌زدن نمی‌یابد؛ سیاست خوب، سیاستی است که پیش از رسیدن به آن نقطه، بذر تجدید را کاشته باشدhttps://jstp.nrisp.ac.ir/article_14205_0c04726fe1d815d829e56b6bb4de64e8.pdfانجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923A Prospective Methodological Framework for Predicting Technological Innovation System (TIS) Failures in Emerging Technologies: Using The Systems Engineering (SE) Metaphorچارچوب روشی آینده‌نگر برای پیش‌بینی شکست‌های نظام نوآوری فناورانه در فناوری‌های نوظهور: بهره‌گیری از استعاره مهندسی سیستم‌ها1201420610.22034/jstp.2026.12319.2056FAفاطمهثقفیدانشیارگروه مدیریت سیستم و علوم تصمیم، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران.سید سپهرقاضی نوریاستاد گروه مدیریت فناوری اطلاعات، دانشکده مدیریت و اقتصاد دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.ناصرباقری مقدمدانشیار گروه پژوهشی سیاست فناوری و نوآوری، موسسه تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران.محمدامینفخیمیدانشجوی دکترای سیاست‌گذاری علم وفناوری، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایرانJournal Article20260520The theory of technological innovation system (TIS) is an efficient framework for explaining the structure and functions of emerging technologies, but its analysis tools are mainly descriptive and a posteriori in nature and lack a numerical-probability mechanism to predict the chain of functional failures in the early stages of system formation.The aim of this research is to develop a forward-looking methodological framework for probabilistic-numerical prediction of functional failures in the innovation system of emerging technologies. For this purpose, relying on the strategy of metaphorical research, the model of functional analysis of systems engineering (origin area) was mapped to the field of innovation system failure analysis (destination area). In this regard, functional flow diagram (FFBD) and fault tree analysis (FTA) tools were used to model the sequence of functions and potential failure paths. In order to validate the metaphor, a 9-member panel of experts in methodology, policy and systems engineering was held in two asynchronous and workshop phases.The findings of the research show that the functional analysis tool of systems engineering, with changes in some stages and in accordance with the soft requirements of a socio-technical system, is able to reveal the hidden functional dependencies of TIS and predict system failure scenarios. This research adds to the TIS literature by providing a generalizable and forward-looking method for failure analysis in emerging technologies, and by considering the possibility of identifying possible system failure states along with the severity of the failure probability, it provides valuable policy insights for designing more resilient innovation paths.نظریه نظام نوآوری فناورانه (TIS) چارچوبی کارآمد برای تبیین ساختار و کارکردهای فناوری‌های نوظهور است، اما ابزارهای تحلیل آن عمدتاً ماهیتی توصیفی و پسینی دارند و فاقد سازوکار عددی-احتمالاتی برای پیش‌بینی زنجیره شکست‌های کارکردی در مراحل اولیه شکل‌گیری نظام هستند. <br />هدف این پژوهش، توسعه یک چارچوب روش‌شناختی آینده‌نگر برای پیش‌بینی احتمالاتی-عددی شکست‌های کارکردی در نظام نوآوری فناوری‌های نوظهور است. بدین منظور، با اتکا بر استراتژی استعاره‌پژوهی، الگوی تحلیل کارکردی مهندسی سیستم‌ها (قلمرو مبدأ) به حوزه تحلیل شکست نظام نوآوری (قلمرو مقصد) نگاشت شد. در این راستا، ابزارهای نمودار جریان کارکردی (FFBD) و تحلیل درخت خطا (FTA) برای مدل‌سازی توالی کارکردها و مسیرهای بالقوه شکست به‌کار گرفته شدند. جهت صحت‌سنجی استعاره، یک پنل ۹ نفره از متخصصان روش‌شناسی، سیاست‌گذاری و مهندسی سیستم‌ها در دو فاز ناهمزمان و کارگاهی برگزار شد. <br />یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که ابزار تحلیل کارکردی مهندسی سیستم‌ها با تغییراتی در برخی مراحل و در تناسب با اقتضائات نرم یک نظام اجتماعی-فنی، قادر است وابستگی‌های کارکردی پنهان TIS را آشکار نموده و سناریوهای شکست سیستم را پیش‌بینی کند. این پژوهش با ارائه روشی قابل تعمیم و آینده‌نگر برای تحلیل شکست در فناوری‌های نوظهور، به ادبیات TIS افزوده و با توجه امکان شناسایی حالات شکست احتمالی سیستم به‌همراه شدت احتمال شکست، بینش‌های سیاستی ارزشمندی را برای طراحی مسیرهای نوآوری مقاوم‌تر فراهم می‌آورد.https://jstp.nrisp.ac.ir/article_14206_0ce802407eade7727f52158e92c10462.pdfانجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923A Comprehensive Model for Evaluating the Performance of the National Research and Technology System Based on Composite Indicatorsالگوی جامع ارزیابی عملکرد نظام ملی پژوهش و فناوری مبتنی بر شاخص‌های ترکیبی21431420710.22034/jstp.2026.12344.2061FAزهراامیدوارگروه مدیریت دولتی، دانشکده اقتصاد و علوم اداری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران0009-0003-9717-0515نورمحمدیعقوبیگروه مدیریت دولتی، دانشکده اقتصاد و علوم اداری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.0000-0002-8178-7807شهابکسکهگروه مدیریت آموزش عالی، مرکز هیئت امنای وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، تهران، ایران.Journal Article20260614Evaluating the performance of a national research and technology system cannot be limited to measures such as the number of publications, citations, and patents, given the multiplicity of actors, heterogeneity of data, and need for accountability regarding the allocation of public resources. This study aimed to develop and validate a comprehensive, context-specific model for evaluating the performance of Iran’s national research and technology system by integrating foundational capacities, the quality of governance and processes, scientific and technological outputs, and economic, social, and problem-oriented impacts within a coherent framework. The study employed an exploratory sequential mixed-methods design. In the qualitative phase, an initial set of indicators was extracted through a meta-synthesis of 52 academic and policy sources. The indicators were subsequently screened and contextualized through two Delphi rounds involving experts in science, technology, and innovation policy. In the quantitative phase, the relative importance of the dimensions and components was determined using the Best–Worst Method based on the judgments of 14 experts. The findings indicated that the final model comprised four dimensions—enablers, governance and processes, outputs, and impacts—along with 12 components and 36 operational indicators. Governance and processes had the highest weight (0.298), followed by impacts (0.247). Addressing national challenges was also identified as the most important component of the impact dimension. The study’s novelty lies in operationalizing and weighting governance and processes within a comprehensive framework, clarifying their position alongside enablers, outputs, and impacts, and linking research and technology evaluation to priority national challenges and the needs of executive organizations. The proposed model can provide a basis for establishing a national performance-monitoring system, revising the evaluation indicators of executive organizations, strengthening performance-based budgeting, and directing research resources toward addressing national challenges.ارزیابی عملکرد نظام ملی پژوهش و فناوری، به‌دلیل تعدد بازیگران، ناهمگنی داده‌ها و ضرورت پاسخ‌گویی درباره تخصیص منابع عمومی، نمی‌تواند به سنجه‌هایی مانند تعداد مقالات، استنادات و ثبت اختراع محدود شود. هدف این پژوهش، طراحی و اعتباربخشی الگویی جامع و بومی برای ارزیابی عملکرد نظام ملی پژوهش و فناوری ایران بود که ظرفیت‌های پایه، کیفیت حکمرانی و فرایندها، خروجی‌های علمی و فناورانه و اثرگذاری‌های اقتصادی، اجتماعی و مسئله‌محور را در ساختاری منسجم تلفیق کند. پژوهش با طرح آمیخته اکتشافی متوالی انجام شد. در مرحله کیفی، شاخص‌های اولیه از طریق فراترکیب ۵۲ منبع علمی و سیاستی استخراج و سپس طی دو دور دلفی، با مشارکت خبرگان سیاست‌گذاری علم، فناوری و نوآوری، غربالگری و بومی‌سازی شدند. در مرحله کمی، اهمیت نسبی ابعاد و مؤلفه‌ها با روش بهترین ـ بدترین و بر پایه قضاوت ۱۴ خبره تعیین شد. یافته‌ها نشان داد الگوی نهایی از چهار بُعد توانمندسازها، حکمرانی و فرایند، خروجی‌ها و اثرگذاری، شامل ۱۲ مؤلفه و ۳۶ شاخص عملیاتی، تشکیل شده است. بُعد حکمرانی و فرایند بیشترین اهمیت را داشت و بُعد اثرگذاری در رتبه دوم قرار گرفت. همچنین، حل چالش‌های ملی مهم‌ترین مؤلفه بُعد اثرگذاری بود. نوآوری پژوهش در عملیاتی‌سازی و وزن‌دهی حکمرانی و فرایند در چارچوبی جامع، تبیین جایگاه آن در کنار توانمندسازها، خروجی‌ها و اثرگذاری‌ها، و پیوند ارزیابی پژوهش و فناوری با مسائل اولویت‌دار ملی و بهره‌برداری دستگاه‌های اجرایی است. این الگو می‌تواند مبنایی برای استقرار سامانه ملی پایش عملکرد، بازنگری شاخص‌های ارزیابی دستگاه‌های اجرایی، تقویت بودجه‌ریزی عملکرد‌محور و هدایت منابع پژوهشی به‌سوی حل مسائل ملی فراهم کند.https://jstp.nrisp.ac.ir/article_14207_8ad2295069d86d04174129ea4e911ac9.pdfانجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923The Role of Technology Readiness Levels (TRL) in Facilitating Technology Transfer from University to Industry: A Framework for Iran's Public Universitiesنقش سطوح آمادگی فناوری در تسهیل انتقال فناوری از دانشگاه به صنعت: چارچوبی برای دانشگاه‌های دولتی ایران45641420810.22034/jstp.2026.12412.2083FAپوریاسردشتدانشآموخته دکتری مدیریت آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.محمدقهرمانیدانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.Journal Article20260730Despite the significant growth in scientific output at Iranian public universities, technology transfer and the commercialization of research outputs continue to face numerous challenges. The gap between university and industry is recognized as one of the main barriers to the development of a knowledge‑based economy. Technology Readiness Levels (TRL), originally developed by NASA to assess the technical maturity of a specific technology, are today one of the most widely recognized technology management tools for readiness assessment, risk reduction, and investment decision‑making. However, its capacity to improve the institutional process of technology transfer in Iranian public universities—particularly with context‑specific empirical evidence—has received limited attention.This qualitative, applied, and exploratory study draws on a structured and purposive literature review (reported following the PRISMA 2020 framework). It first presents a process model of university‑to‑industry technology transfer that is independent of TRL, and then identifies at which points in this process TRL—as a measure of the technical maturity of a specific technology or technological project, not of the entire transfer process—can inform decision‑making. Through a comparative analysis of the international TRL literature and domestic evidence on technology transfer barriers, each component of the proposed framework is explicitly attributed either to literature evidence, conceptual synthesis by the authors, or policy recommendation.The findings suggest that TRL, provided there is a clear definition of the unit of analysis, transparent governance of the assessment process, and concurrent use with complementary commercialization‑readiness indicators, can serve as a shared language and decision‑making tool within the "Valley of Death" (operationalized in this study as TRL 4–6) between university and industry. This framework is a conceptual proposal grounded in indirect evidence and limited domestic case studies, rather than an empirically tested finding; its validation through empirical research in specific public universities is a necessary direction for future study.با وجود رشد تولید علم در دانشگاه‌های دولتی ایران، انتقال فناوری و تجاری‌سازی دستاوردهای پژوهشی همچنان با چالش‌های متعددی مواجه است و فاصله میان دانشگاه و صنعت یکی از موانع اصلی توسعه اقتصاد دانش‌بنیان شناخته می‌شود. سطوح آمادگی فناوری (TRL) که نخست توسط ناسا برای ارزیابی بلوغ فنی یک فناوری مشخص توسعه یافت، امروزه یکی از شناخته‌شده‌ترین ابزارهای مدیریت فناوری در ارزیابی آمادگی، کاهش ریسک و هدایت تصمیم‌های سرمایه‌گذاری است؛ با این حال، ظرفیت آن برای بهبود فرایند نهادیِ انتقال فناوری در دانشگاه‌های دولتی ایران، به‌ویژه با شواهد مشخص از این بافت، کمتر بررسی شده است. این پژوهش با رویکردی کیفی، کاربردی و اکتشافی و مبتنی بر مرور ساختاریافته و هدفمند پیشینه (با گزارش‌دهی بر پایه چارچوب PRISMA 2020)، نخست یک مدل فرایندی مستقل از TRL برای انتقال فناوری دانشگاه به صنعت ارائه و سپس نشان می‌دهد TRL -به‌عنوان مقیاس بلوغ فنیِ یک فناوری یا پروژه فناورانه مشخص، نه کل فرایند انتقال- در کدام نقاط این فرایند می‌تواند به تصمیم‌گیری کمک کند. با تحلیل تطبیقی میان ادبیات بین‌المللی TRL و شواهد داخلی درباره موانع انتقال فناوری، هر مؤلفه چارچوب پیشنهادی به‌صراحت به شواهد ادبیات، سنتز مفهومی نویسندگان یا پیشنهاد سیاستی نسبت داده شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد TRL، به‌شرط تعریف روشن واحد تحلیل، حاکمیت شفاف فرایند سنجش، و کاربرد هم‌زمان با شاخص‌های مکمل آمادگی تجاری‌سازی، می‌تواند نقش یک زبان ارتباطی و ابزار تصمیم را در محدوده «دره مرگ» (عملیاتی‌شده به‌عنوان TRL چهار تا شش) میان دانشگاه و صنعت ایفا کند. این چارچوب، پیشنهادی مفهومی و متکی بر شواهد غیرمستقیم و مطالعات موردی محدود داخلی است، نه یافته‌ای آزموده‌شده در میدان؛ اعتبارسنجی تجربی آن در دانشگاه‌های دولتی مشخص، ضرورت پژوهش آتی است.https://jstp.nrisp.ac.ir/article_14208_dae7f128bda6b30a8612a655a9b7f05f.pdfانجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923Developing a Design Thinking Framework to Facilitate the Implementation of Open Governance Policies in Shiraz Electronics Industriesتوسعه چارچوب تفکر طراحی برای تسهیل پیاده‌سازی سیاست‌های حکمرانی باز در صنایع الکترونیک شیراز65861421010.22034/jstp.2026.12415.2085FAزهراحسینی مقدمکارشناس ارشد مهندسی صنایع، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.صدیقهرضاییان فردوییاستادیار، گروه مهندسی صنایع، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.منصورهحورعلیاستادیار، گروه مهندسی صنایع، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.Journal Article20260731The rapid transformations in technology, economy, society, and politics in recent decades have introduced new requirements for governance and organizational management, particularly within the industrial sector. This study, recognizing the necessity of integrating contemporary theoretical approaches with practical industrial contexts, seeks to answer the main research question: “How can the principles and processes of design thinking be utilized to develop a native, practical, and participatory framework aimed at facilitating the implementation of open governance policies in industrial companies?”. The statistical population of this study consists of 16 individuals working in Shiraz Electronics Industries, who were selected through purposive sampling. Data collection was carried out using a mixed-methods approach comprising both qualitative and quantitative phases. In the qualitative phase, data were gathered through documentary and library studies using the meta-synthesis method. In the quantitative phase, fuzzy Delphi and fuzzy DEMATEL methods were employed to validate and weigh the components derived from the qualitative phase. The findings indicate that the indicator "Innovation and Co-creation" with a weight of 0.186 ranks highest, while "Stakeholder Identification" with a weight of 0.134 ranks lowest. The higher weights assigned to participatory criteria underscore the necessity for a shift from centralized decision-making structures to network-based processes within Shiraz Electronics Industries. Moreover, the causal role of stakeholder identification suggests that this factor, as an institutionalized prerequisite, does not require further investment. Accordingly, it is recommended that company managers establish cross-functional teams and hold regular ideation sessions to create the groundwork for co-creation with key stakeholders and the effective implementation of open governance.تحولات شتابان در عرصه‌های فناوری، اقتصاد، اجتماع و سیاست در دهه‌های اخیر، الزامات نوینی را برای حکمرانی و مدیریت سازمان‌ها به‌ویژه در حوزه صنعت رقم زده است. این پژوهش با درک ضرورت تلفیق رویکردهای نظری نوین با بسترهای اجرایی صنعت، به دنبال پاسخ به این پرسش اصلی است که "چگونه می‌توان از اصول و فرایندهای تفکر طراحی برای توسعه یک چارچوب بومی، کاربردی و مشارکت‌محور به‌منظور تسهیل پیاده‌سازی سیاست‌های حکمرانی باز در شرکت‌های صنعتی استفاده کرد؟ "جامعه آماری پژوهش شامل ۱۶ نفر از افراد شاغل در صنایع الکترونیک شیراز است که بر اساس نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. گردآوری داده‌ها با رویکرد ترکیبی و در دو بخش کیفی و کمی انجام شد. در بخش کیفی، داده‌ها از طریق مطالعات اسنادی و کتابخانه‌ها و با بهره‌گیری از روش فراترکیب جمع‌آوری شدند و در بخش کمی، به منظور اعتبارسنجی و وزن‌دهی مؤلفه‌های حاصل از بخش کیفی، از روش‌های دلفی فازی و دنپ فازی استفاده گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که شاخص «نوآوری و هم‌آفرینی» با وزن ۱۸۶/۰ بالاترین و «شناخت ذی‌نفعان» با وزن ۱۳۴/۰ پایین‌ترین اولویت را دارد. وزن بالای معیارهای مشارکتی، نشان‌دهنده ضرورت تغییر از ساختارهای تصمیم‌گیری متمرکز به فرآیندهای شبکه‌ای در صنایع الکترونیک شیراز است؛ همچنین نقش علّی شناخت ذی‌نفعان بیانگر آن است که این عامل به عنوان یک پیش‌نیاز نهادینه‌شده، نیاز به سرمایه‌گذاری مجدد ندارد. بر این اساس، به مدیران شرکت پیشنهاد می‌شود با تشکیل تیم‌های میان‌بخشی و برگزاری جلسات منظم ایده‌پردازی، زمینه را برای هم‌آفرینی با ذی‌نفعان کلیدی و پیاده‌سازی مؤثر حکمرانی باز فراهم آورند.https://jstp.nrisp.ac.ir/article_14210_c72b5d2d89bcdc1673a14c835e202e2c.pdfانجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923Historical Evolution of the Concept and Measurement of Scientific Progress: Implications for Reforming Science Assessment in Iranتحول تاریخی مفهوم و سنجش پیشرفت علمی: دلالت‌هایی برای بازنگری نظام ارزیابی علم در ایران871051421110.22034/jstp.2026.12372.2068FAسید حبیب اللهطباطبائیانعضو هیئت علمی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایرانJournal Article20260704This study examines how the concept and measurement of scientific progress have evolved over the past half-century and what this evolution implies for reforming science assessment in Iran. It adopts a historical-analytical, multi-source approach combining a structured literature review, complementary bibliometric evidence, policy-document analysis, and normative comparison. A Scopus search conducted on 11 August 2026, covering relevant records from 1964 onward, yielded 1,883 documents after filtering and single-reviewer title and abstract screening. The findings indicate that science assessment evolves through interactions among epistemic criteria, the social organization of science, measurement tools, and policy expectations. More recently, quality, impact, and responsibility have been added to earlier criteria. In Iran, development-plan objectives have expanded from capacity building and scientific production toward innovation and problem orientation, while official measurement remains predominantly quantitative and ranking-based. This mismatch is conceptualized as a concept–measurement gap. Differences between the attainment of financial indicators and selected outputs further underscore the need to distinguish resources, capacity, quality, and impact. Normative comparison also identifies domestic foundations that may support assessment reform. The study proposes a six-dimensional framework combining quantitative monitoring, qualitative judgment of quality and impact, and contextual and ethical adjustment. Pilot implementation and empirical validation of this framework are recommendedاین پژوهش به این پرسش پاسخ می‌دهد که مفهوم و سنجش پیشرفت علمی طی نیم‌قرن گذشته چگونه تحول یافته است و این تحول چه دلالت‌هایی برای بازنگری نظام ارزیابی علم در ایران دارد. روش پژوهش تاریخی ـ تحلیلی و چندمنبعی است و مرور ساختاریافته ادبیات، شواهد مکمل کتاب‌سنجی، تحلیل اسناد سیاستی و مقایسه هنجاری را تلفیق می‌کند.جست‌وجوی اسکوپوس در ۱۱ اوت ۲۰۲۶، با پوشش مدارک مرتبط از سال ۱۹۶۴، پس از اعمال محدودیت‌ها و غربالگری عنوان و چکیده، به مجموعه‌ای شامل ۱۸۸۳ مدرک انجامید. یافته‌ها نشان می‌دهند تحول ارزیابی علم، حاصل تعامل معیارهای معرفتی، سازمان اجتماعی علم، ابزارهای سنجش و انتظارات سیاستی است که در سال‌های اخیر، لایه‌های جدید کیفیت، اثرگذاری و مسئولیت به معیارهای پیشین افزوده شده‌اند. در ایران نیز اهداف برنامه‌های توسعه از ظرفیت‌سازی و تولید علمی به نوآوری و مسئله‌محوری گسترش یافته، اما سنجش رسمی همچنان عمدتاً کمّی و رتبه‌محور است. این ناهم‌زمانی به‌صورت «شکاف مفهوم ـ سنجش» صورت‌بندی می‌شود. تفاوت تحقق شاخص‌های مالی و برخی بروندادها نیز ضرورت تفکیک منابع، ظرفیت، کیفیت و اثر را نشان می‌دهد.همچنین مقایسه هنجاری، ظرفیت‌هایی را برای پشتیبانی بومی از اصلاح ارزیابی آشکار می‌کند. دلالت سیاستی پژوهش، طراحی چارچوبی شش‌بعدی با ترکیب پایش کمّی، داوری کیفیت و اثر، و تعدیل زمینه‌ای و اخلاقی است که اجرای آزمایشی و اعتبارسنجی تجربی آن نیز پیشنهاد می‌شود.https://jstp.nrisp.ac.ir/article_14211_bd0218077da50f02d7fe0e404b4737ce.pdfانجمن مدیریت فناوری و نوآوری ایرانسیاست علم و فناوری2008084019320260923A Guide to Passing Initial Screening in Top Management and Innovation Journalsراهنمای عبور از غربالگری اولیه در مجلات برتر مدیریت و نوآوری1071121421210.22034/jstp.2026.12426.2089FAرویازمانیدانشجوی دکترا، گروه مدیریت فناوری اطلاعات، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.0009-0009-8642-1618Journal Article20260815Desk rejection has become a major bottleneck in the scientific publishing process, particularly in high-impact management and innovation journals. Although this stage determines whether a manuscript advances to peer review, many researchers—especially early-career scholars and non-native English speakers—remain uncertain about the implicit, multifaceted criteria editors use in making such decisions. Based on a systematic review of editorials, author guidelines, and empirical studies published in twelve leading journals, this article develops an evidence-based conceptual framework for explaining the principal causes of desk rejection. The findings indicate that initial rejection is shaped by six interrelated dimensions: strategic fit, theoretical contribution, methodological rigor, rhetorical quality, procedural compliance, and expected impact. Among these, theoretical insufficiency, methodological weakness, and misalignment with journal scope and priorities emerge as the most influential determinants. Building on these insights, the article proposes a pre-submission self-assessment protocol composed of twelve diagnostic questions intended to help authors identify and address manuscript weaknesses before submission. By providing a practical and structured tool for manuscript evaluation, this study reframes academic writing as a strategic, iterative, and feedback-oriented process, thereby enhancing manuscript quality and increasing the likelihood of successful journal submission.غربالگری اولیه یا Desk Reject در مجلات برتر حوزه مدیریت و نوآوری، به یکی از مهم‌ترین موانع در مسیر انتشار مقالات علمی تبدیل شده است. با وجود اهمیت این مرحله، بسیاری از پژوهشگران، به‌ویژه محققان جوان و نویسندگان غیرانگلیسی‌زبان، آگاهی دقیقی از معیارهای پنهان و چندلایه‌ای که سردبیران بر اساس آن‌ها تصمیم‌گیری می‌کنند، ندارند. این مقاله با بهره‌گیری از مرور نظام‌مند سرمقاله‌ها، راهنمای نویسندگان و مطالعات تجربی منتشرشده در دوازده مجله پیشرو این حوزه، یک چارچوب مفهومی و شواهدمحور برای تبیین علل رد اولیه ارائه می‌دهد. بر اساس یافته‌ها، دلایل Desk Reject در شش بُعد راهبردی، نظری، روش‌شناختی، بلاغی، رویه‌ای و تأثیرگذاری قابل دسته‌بندی‌اند. نتایج نشان می‌دهد که کاستی‌های نظری، ضعف در طراحی و اجرای روش تحقیق، و ناهماهنگی مقاله با اولویت‌های راهبردی مجله، از مهم‌ترین عوامل رد در مرحله غربالگری اولیه هستند. همچنین، مقاله حاضر یک پروتکل خودارزیابی پیش از ارسال شامل دوازده پرسش ممیزی را پیشنهاد می‌کند که به نویسندگان کمک می‌کند پیش از ارسال، نقاط ضعف مقاله خود را شناسایی و اصلاح کنند. این ابزار می‌تواند فرایند نگارش و ارسال مقاله را از یک فعالیت خطی به یک فرایند بازخوردمحور و راهبردی تبدیل کرده و شانس پذیرش در مجلات معتبر را افزایش دهد.<br /><br />کلمات کلیدی: غربالگری اولیه، Desk Reject، مجلات مدیریت و نوآوری، معیارهای سردبیری، خودارزیابی پیش از ارسالhttps://jstp.nrisp.ac.ir/article_14212_15ff3d0a01e08fea4ddaadc26c63f1e4.pdf