ارزیابی تاثیر کارکردهای نهادهای میانجی در رفع ضعف های نظام ملی نوآوری ایران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 پژوهشگر پژوهشکده مطالعات فناوری

2 دانشیار دانشگاه علامه طباطبائی

3 استادیار دانشگاه علامه طباطبائی

چکیده

در کشورهای در حال توسعه، به دلیل ساختار نهادی شکننده، شکل گیری و ادامه فعالیت نظام ملی نوآوری همواره با مشکلاتی روبروست. یکی از بازیگران کارآمد نظام های نوآوری و به تبع آن نظام ملی نوآوری، نهادهای میانجی هستند. کارکردهای آنها می تواند در رفع یا کمرنگ نمودن مشکلات مورد اشاره نقش آفرین باشد. با این ترتیب، ارزیابی امکان ارتباط میان کارکردهای این نهادها با مشکلات موجود در نظام ملی نوآوری کشور به عنوان هدف این مقاله انتخاب شده است. در این مقاله، مشکلات نظام ملی نوآوری ایران با یک رویکرد کارکردمحور دسته بندی و در شش دسته سیاست گذاری، تسهیل و جهت دهی به فعالیت های تحقیقات و نوآوری، انجام تحقیق و توسعه، کارآفرینی، توسعه نیروی انسانی و نهایتا انتشار فناوری طبقه بندی شدند. در ادامه نیز به منظور ارتباط دهی کارکردهای نهادهای میانجی با میزان تاثیرشان در رفع مشکلات موجود نظام ملی نوآوری، به دسته بندی کارکردهای نهادهای میانجی با تمرکز بر نهادهای فرابخشی پرداخته شده که این کارکردها در چهار دسته حمایتی و بسترسازی، تامین مالی، واسطه گری و ارتباطی و همچنین مشاوره تبیین گردیده اند. پس از این مرحله، با بهره گیری از نظرات 35 تن از خبرگان حوزه نظام نوآوری و نهادهای میانجی، میزان تاثیر هر کارکرد نهادهای میانجی در رفع ضعف های نظام نوآوری ملی ایران سنجیده شده است. نتیجه سنجش میزان تاثیر کارکردها حاکی از آن است که کارکردهای دسته حمایتی و بسترسازی، از حیث تعداد بیشترین تاثیرگذاری را در رفع ضعف ها دارد. همچنین بیشترین تاثیرات کارکردها به صورت تاثیر کارکردهای حمایتی و بسترسازی بر تسهیل تحقیق و توسعه و نوآوری، تاثیر کارکردهای تامین مالی بر رفع ضعف های تحقیق و توسعه و کارآفرینی، تاثیر کارکردهای واسطه گری بر رفع ضعف های انتشار فناوری و نهایتا تاثیر کارکرد مشاوره بر رفع ضعف های کارآفرینی و انتشار فناوری است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Assessing the Effect of Intermediary Institutions in Addressing the Weaknesses of the NIS Functions of Iran

نویسندگان [English]

  • Effat Norouzi 1
  • Seyyed Habibollah Tabatabaeeian 2
  • Seyyed Soroush Ghazinoori 3
1 Researcher, Technology Studies Institute, Tehran, Iran
2 Associate professor, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran
3 Assistant professor, Allameh Tabataba’i University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Due to the fragile institutional structure in developing countries, formation of national innovation system and continuing its development faced with some problems. One of the most efficient players in the innovation system, and then in NIS, are intermediary institutions that have some useful functions. These functions can be managed to reduce or eliminate these problems. The connection between the functions of these institutions and problems in our national innovation system is selected as the aim of this study.

In this study, the problems of national innovation system are classified from a performance-oriented approach in 6 categories: policy making, facilitate and direct the activities of research and innovation, research and development, entrepreneurship, human resource development and technology diffusion. Then, in order to correlating the functions of intermediary institutions with their impact on problems in the national innovation system, the functions of intermediary institutions were classified in 4 categories: support and infrastructure, finance, mediatory communication and consultation.

With the help of opinions of 35 experts through a questionnaire, the impact of each function of the intermediary institutions to overcome the weaknesses of the national innovation system was determined. Support functions had the most impact on facilitating and directing the activities of research and innovation; finance functions on research and development and entrepreneurship; mediatory functions on technology diffusion, and consultation functions on entrepreneurship and technology diffusion.

 

کلیدواژه‌ها [English]

  • NIS
  • NIS functions
  • Intermediary organizations
  • Functions of intermediary organizations
[1] Klerkx, L., & Leeuwis, C. (2009). Establishment and embedding of innovation brokers at different innovation system levels: Insights from the Dutch agricultural sector. Technological Forecasting and Social Change, 76(6), 849-860.

[2] Smits, R., & Kuhlmann, S. (2004). The rise of systemic instruments in innovation policy. International Journal of Foresight and Innovation Policy, 1(1), 4-32.

[3] Edquist, C. (2005). Systems of innovation: Perspectives and Challenges. In J. Fagerberg, D. C. Mowery, & R. R. Nelson (Eds.), The Oxford handbook of innovation: 181-208. Oxford: Oxford University Press.

[4] OECD. (1997). National Innovation Systems. Paris.

[5] Niosi, J. (2002). National systems of innovations are “x-efficient” (and x-effective): Why some are slow learners. Research policy, 31(2), 291-302.

[6] OECD. (1999). Managing national innovation systems. OECD report.

[7] Lundvall, B. A. (1992). National systems of innovation: toward a theory of innovation and and interactive learning”, Pinter publisher, London.

[8] Hekkert, M. P., & Negro, S. O. (2009). Functions of innovation systems as a framework to understand sustainable technological change: Empirical evidence for earlier claims. Technological forecasting and social change, 76(4), 584-594.

[9] Hekkert, M. P., Suurs, R. A., Negro, S. O., Kuhlmann, S., & Smits, R. E. H. M. (2007). Functions of innovation systems: A new approach for analysing technological change. Technological Forecasting and Social Change, 74(4), 413-432.

[10] Bergek, A., Hekkert, M., & Jacobsson, S. (2008). Functions in innovation systems: A framework for analysing energy system dynamics and identifying goals for system-building activities by entrepreneurs and policy makers. Innovation for a low carbon economy: economic, institutional and management approaches, 79.

[11] Liu, X., & White, S. (2001). Comparing innovation systems: a framework and application to China’s transitional context. Research policy, 30(7), 1091-1114.

[12] Jacobsson, S., & Bergek, A. (2004). Transforming the energy sector: the evolution of technological systems in renewable energy technology. Industrial and corporate change, 13(5), 815-849.‏

[13] قاضی‌نوری، سپهر و قاضی‌نوری، سروش. (1387). استخراج راهکارهای اصلاح نظام ملی نوآوری ایران با مطالعه کشورهای منتخب، سیاست علم و فناوری، 1(1)، 66-82.

[14] Nilsson, M., & Moodysson, J. (2011). Policy coordination in systems of innovation: A structural-functional analysis of regional industry support in Sweden (No. 2011/9). Lund University, CIRCLE-Center for Innovation, Research and Competences in the Learning Economy.

[15] Howells, J. (2006). Intermediation and the role of intermediaries in innovation. Research policy, 35(5), 715-728.

[16] Winch, G. M., & Courtney, R. (2007). The organization of innovation brokers: An international review. Technology analysis & strategic management, 19(6), 747-763.

[17] Stewart, J., & Hyysalo, S. (2008). Intermediaries, users and social learning in technological innovation. International Journal of Innovation Management, 12(03), 295-325.‏

 

[18] Guston, D. H. (2001). Boundary organizations in environmental policy and science: an introduction. Science, technology, and human values, 399-408.

[19] Cash, D. W. (2001). “In order to aid in diffusing useful and practical information”: Agricultural extension and boundary organizations. Science, Technology & Human Values, 26(4), 431-453.‏

[20] Johnson, W. H. (2008). Roles, resources and benefits of intermediate organizations supporting triple helix collaborative R&D: The case of Precarn. Technovation, 28(8), 495-505.

[21] Howard Partners. (2007). The Role of Intermediaries in Support of Innovation. Report prepare for the Department of Industry, Tourism and Resources, Australia. April 2007.

[22] Nakwa, K., & Zawdie, G. (2012). The role of innovation intermediaries in promoting the triple helix system in MNC-dominated industries in Thailand: the case of hard disk drive and automotive sectors. International Journal of Technology Management & Sustainable Development, 11(3), 265-283.

[23] الیاسی، مهدی. (1390). مدلی برای نقش نهادهای میانجی در توسعه همکاری تکنولوژیک بین بنگاه‌های مورد مطالعه صنایع هوایی و فضایی ایران، رساله منتشرنشده دکتری مدیریت تکنولوژی، دانشگاه علامه طباطبایی، دانشکده مدیریت و حسابداری.

[24] بازرگان، علی و سرمد، زهره. (1385). روش تحقیق در علوم رفتاری. تهران: نشر آگاه.

[25] باقری، سید کامران. (1382). بررسی حلقه‌های مفقوده ارتباط دولت، دانشگاه و صنعت در ایران بر اساس رویکرد سیستم نوآوری. هفتمین کنگره سراسری همکاری‌های دولت، دانشگاه و صنعت برای توسعه ملی، اصفهان، 27 و 28 آذر 1382.

[26] حاجی‌حسینی، حجت ا...؛ محمدی، مهدی و عباسی، فرهاد. (1389). توسعه تعاملات نهادهای علمی و صنعتی بر اساس نظام ملی نوآوری. نشریه صنعت و دانشگاه، سال سوم، شماره 7 و 8 (بهار و تابستان 1389)، 25-34.

[27] سلیمی، قربانعلی. (1370). روش تحقیق در علوم تربیتی. اصفهان: نشر آگاه، چاپ اول.

[28] مرکز صنایع نوین، وزارت صنایع و معادن. (1384). سند ملی توسعه فرابخشی نظام ملی نوآوری و کارآفرینی.

[29] طباطبائیان، سید حبیب‌ا...؛ فرنودی، صنم و بوجارپور، مجتبی. (1391). نگاشت نهادی ملی و ارائه تقسیم کار نهادی در حوزه علم و فناوری. کمیسیون هماهنگی و سیاست‌گذاری شورای عالی عتف، نسخه اول، زمستان 1391.

[30] طباطبائیان، سید حبیب‌ا... و باقری، سید کامران. (1382). سیاست‌گذاری‌های کلان ملی و سیستم‌های ملی نوآوری. فصلنامه مدیریت صنعتی، شماره 2، 83-99.

[31] عباسی، فرهاد؛ حاجی‌حسینی، حجت‌اله؛ محمدی، مهدی و الیاسی، مهدی. (1390). تحلیل حکمرانی نظام نوآوری ایران بر پایه چرخه سیاست‌گذاری نوآوری. فصلنامه سیاست علم و فناوری، 4(1)، 33-49.

[32] عبدی، منصوره. (1392). ارائه الگوی استخراج سیاست‌های ارتقاء نظام ملی نوآوری ایران با استفاده از فرآیند تفکر تئوری محدودیت‌ها. پایان‌نامه منتشرنشده دکتری رشته سیاست‌گذاری علم و فناوری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران.

[33] منطقی، منوچهر؛ حسنی، علی و بوشهری، علیرضا. (1388). شناسایی چالش‌های سیاست‌گذاری در نظام ملی نوآوری ایران. فصلنامه سیاست علم و فناوری، 2(3): 87-101.

[34] Ghazinoory, S., & Ghazinoori, S. (2006). Developing Iran's government strategies for strengthening the national system of innovation using SWOT analysis. Science and Public Policy, 33(7), 529-540.