پیشبرد نوآوری در کشورهای در حال توسعه: بررسی برنامه‌های توسعه اقتصادی در ایران

نویسندگان

چکیده

نوآوری مسیرحرکت به‌سوی جامعه دانشی را می‌سازد. متداول‌ترین رویکرد پیشبرد نوآوری، توجه به فعالیت‌های تحقیق و توسعه و فناوری‌های پیشرفته است. این واقعیت که سهم بنگاه‌های صنعتی دارای فناوری‌های متوسط و پایین در تولید و رشد اقتصادی کشورهای در حال توسعه بسیار بیشتر از بخش فناوری پیشرفته است، تناسب این رویکرد با شرایط کشورهای در حال توسعه زیر سئوال می‌رود بویژه آن‌که نوآوری پدیده‌ای فراگیر است و در تمام بخش‌ها صرفنظر از نوع فناوری می‌تواند ظهور کند. کمبود توجه سیاست‌گذاران به بنگاه‌های دارای فناوری متوسط و پایین موجب افزایش عقب‌ماندگی آنها شده و شکاف فناوری کشورهای در حال توسعه را بیشتر می‌کند. در این مطالعه با پیش‌فرض ضرورت ارتقاء نوآوری در کلیه بخش‌های اقتصادی و با توجه به ساختار غالب صنعتی هر کشور، تلاش شده تا از طریق بررسی دیدگاه‌های نظری و مطالعات تجربی، استراتژی‌های مناسب نوآوری در کشورهای در حال توسعه تشخیص داده شود. پس از استخراج چارچوب سیاستی مناسب، به بررسی سیاست‌های برنامه‌های پنج‌گانه توسعه ایران پرداخته و پیشنهاداتی برای بهبود سیاست‌های نوآوری ایران ارائه شده است. نتایج تحلیل محتوی این اسناد نشان‌دهنده وجود اریب عرضه‌محور و عدم توجه کافی به بخش‌های فناوری متوسط و پایین در سیاست‌های نوآوری ایران است.

کلیدواژه‌ها

dor 20.1001.1.20080840.1391.4.3.8.3

عنوان مقاله [English]

Promotion of Innovation in Developing Countries: Study of Economic Development Plans of Iran

نویسندگان [English]

  • Seyed Hamid Khodadad Hosseini
  • Parisa Riahi
  • Mina Nouri
چکیده [English]

Innovation is considered the path towards the knowledge society. The most popular approach to promoting innovation, is investment in research and development of high technologies. However, the sum of contributions of low and medium technology-based firms to the total production and economic growth in the developing countries is much higher than the contributions of the high technology sectors. The inadequate attention of policymakers to the technological development of the low and medium technology-based firms could cause more underdevelopment , and as a result the technology gap in developing countries will become wider. In this study, given the need to promote innovation in all economic sectors, according to the dominant industrial structure of each country, with the review of theoretical perspectives and empirical studies, innovation strategies in developing countries especially in sectors with medium and low technology are categorized. By extracting the appropriate policy framework, policies of Iran's economic development plans have been reviewed and suggestions for improving innovation policy are presented. The results of content analysis of plans indicate the bias of supply-driven approach and lack of sufficient attention to the low and medium technology sectors in Iran's innovation policies.

کلیدواژه‌ها [English]

  • innovation policy
  • Innovation system
  • Low & Medium Technologies
  • Developing country
  • Economic Development Plans of Iran