اندازه‌گیری پتانسیل تجاری طرحهای تحقیقاتی با استفاده از منطق فازی

نویسنده

مربی پژوهشیار، عضو هیأت علمی پژوهشگاه صنعت نفت، تهران، ایران

چکیده

اعتلای صنعتی و اقتصادی هر جامعه‌ای مرهون تحقیقات علمی و سازمان یافته آن جامعه است. تشخیص نیاز بازار مصرف، اجرای تحقیقات و مطالعات برای توسعه فنّاوری و در نهایت تجاری سازی آن از مراحل اجتناب ناپذیر ایجاد یک فنّاوری  جدید است. سازمانهای تحقیقاتی از طریق تجاری سازی فنّاوریها، هزینه­های توسعة فنّاوریهای خود را جبران کرده و امکان سرمایه­گذاری در فنّاوریهای بهتر و پیشرفته­تر را برای خود به وجود می­آورند. یکی از راهکارهایی که برای برطرف کردن مشکل تجاری سازی طرحهای تحقیقاتی ارائه شده ارزیابی مقدماتی پتانسیل تجاری شدن آنها قبل از اجرای طرح است، اما آنچه که از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است چگونگی برآورد پتانسیل تجاری دستاوردهای تحقیقاتی می‌باشد. پتانسیل تجاری عبارت است از احتمال تجاری شدن یک فنّاوری جدید. هر فنّاوری جدید برای تجاری شدن و رسیدن به بازار نیازمند حرکت و پیشرفت در یک مسیر پر پیچ وخم، متغیر و غیرقابل پیش‌بینی است. بنابراین تعیین پتانسیل تجاری یک فنّاوری جدید پیش شرط لازم برای تعریف موفق راهبرد تجاری شدن آن می‌باشد. تمرکز این مقاله بر توسعه یک سیستم فازی برای اندازه‌گیری پتانسیل تجاری فنّاوریهای برگزیده برای توسعه در مراحل اولیه و قبل از صرف زمان و منابع، بر مبنای مدل ارزیابی راهبرد فنّاوری 1(STEP) می­باشد. بر مبنای مدل STEP، هر فنّاوری جدید برای تجاری شدن نیازمند برخی ویژگیهای خاص است. این ویژگیها به ابعاد مختلف تقسیم شده و هر یک از ابعاد نیز دارای تعدادی شاخص می‌باشند. در این مقاله ضمن پرداختن به طراحی یک سیستم فازی به منظور اندازه‌گیری پتانسیل تجاری طرحهای تحقیقاتی برمبنای مدل STEP، مقدار کمی پتانسیل تجاری یکی از مهمترین طرحهای تحقیقاتی در پژوهشگاه صنعت نفت اندازه‌گیری می­شود.

کلیدواژه‌ها

dor 20.1001.1.20080840.1387.1.1.2.8

عنوان مقاله [English]

Measuring Commercial Potential of Technology with Fuzzy Logic

نویسنده [English]

  • Reza Bandarian
Constractive, Alliance & Partnership Evaluation Director, Business Development Department, Research Institute of Petroleum Industry, Tehran, Iran
چکیده [English]

Commercial potential is the possibility of commercialization of candidate technology. Every new technology to reach market needs to thrive and prosper in a continuously changing and unpredictable business environment. Determination of commercial potential of a technology is a necessary prerequisite element for defining successful commercialization strategies. There are numerous methodologies for making such a determination.

 The focus of this paper is on the development of a fuzzy system to measure commercial potential of candidate technology for development at the early stage of development and before expend the time and effort, based on Strategic Technology Evaluation Program (STEP).

Based on STEP, for commercialization, every new technology needs a number of characteristics; these characteristics are broken into some dimensions and finally the resulting dimensions in to some indices.

For measuring commercial potential, we used “IF {Fuzzy antecedents} THEN {Fuzzy consequent}” rules. This system uses expert knowledge and includes implementation of fuzzy logic methods and terminology.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Commercialization
  • Commercial potential
  • Research and Developement
  • Strategic evaluation model
  • Fuzzy logic