نسخه متنی مقاله

تبیین چالش های اجرای خط مشی های عمومی در حوزه علوم، تحقیقات و فناوری

اطلاعات مقاله:
نویسندگان:
  • طیبه  عباسی

  • وحید   بیگی

اطلاعات تماس:
  • طیبه  عباسی

    Affiliation:
    آدرس محل کار:
    تلفن محل کار:
    فکس:
    پست الکترونیک:
  • وحید   بیگی

    Affiliation:
    آدرس محل کار:
    تلفن محل کار:
    فکس:
    پست الکترونیک:
متن:

بی تردید تبدیل شدن به کشوری توسعه یافته با جایگاه اول اقتصادی، علمی و فناوری در سطح منطقه، مستلزم مدیریت و هدایت حوزه علوم، تحقیقات و فناوری (عتف) در مسیری صحیح است. نهادهای متعددی با خط مشی گذاری در این حوزه نقشی موثر در زمینه هدایت و مدیریت حوزه عتف ایفاء می کنند که از مهم ترین آنها می توان به مجمع تشخیص مصلحت نظام، شورای عالی انقلاب فرهنگی، مجلس شورای اسلامی و به ویژه کمیسیون آموزش و تحقیقات آن و همچنین شورای عالی عتف و نیز معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری اشاره کرد. علی رغم تصویب خط مشی های متعدد در این حوزه، موانع متعددی در مسیر اجرای آنها وجود دارد و بسیاری از این خط مشی ها به صورت کامل اجرا نشده و یا کلا رها می شوند. هدف این پژوهش شناسایی و تبیین موانع اجرای خط مشی های حوزه عتف است. پژوهش با رویکرد کیفی انجام گرفته، داده های مورد نیاز برای انجام پژوهش از مصاحبه با خبرگان (مسوولین وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، روسا و معاونین دانشگاه ها و برخی صاحب نظران این حوزه) گردآوری شده است. نمونه گیری به روش گلوله برفی انتخاب و تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل تم انجام شده است. بر اساس یافته های پژوهش، 25 عامل به عنوان موانع شناسایی شده اند که در قالب 5 مولفه اصلی موانع ناشی از عملکرد افراد و نهادهای خط مشی گذار، موانع ساختاری و مدیریتی، موانع ناشی از ماهیت مسائل حوزه عتف، موانع مربوط به مجریان خط مشی و موانع محیطی دسته بندی گردیده اند.

رفرانس :

[1]،(1390- 1] قانون برنامه پنجم توسعه جمهوري اسلامی ایران ( 1394- 1389) مجلس شوراي اسلامی، روزنامه رسمی کشور، /10/ مصوب 15. 1389/10/28 ، شماره 16470
2] قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوري،1383، مجلس شوراي اسلامی، روزنامه رسمی کشور، /05/ مصوب 18. 1383/06/02 ، شماره 7213
[3] Hay, C. (2004). Taking ideas seriously in explanatory political analysis. British Journal of Politics and International Relations, 6(2), 142-149.
[4] Dye, R. T. (2005). Understanding public policy. New Jersey: Pearson Education, Inc.
[5] Paudel, N. R. (2009). A critical account of policy implementation theories: status and reconsideration.Nepalese Journal of Public Policy and Governance, 25(2), 36-54.
[6] O'Toole, L. J. (1995). Rational choice and policy implementation: Implications for interorganizational network management. The American Review of Public Administration, 25(1), 43-57.
[7] Pressman, J. and Wildavsky, A. (1974). Implementation. Berkeley: University of California Press.
[8] Van Meter, D. S., & Van Horn, C. E. (1975). The policy implementation process a conceptual framework. Administration & Society, 6(4), 445-488.
[9] Sabatier, P., & Mazmanian, D. (1980). The implementation of public policy: A framework of analysis. Policy studies journal, 8(4), 538-560.
[10] Lester, P. J., Bowman, A., Goggin, M. and O’Toole, L. (1995). "Public Policy Implementation: Evolution of the Field and Agenda for Future Research". Research in Public Policy Analysis and Management, Volume 7, 71-94.
[11] Kraft, E. M. (2004). Public policy: politics, analysis, and alternatives. Washington: CQ Press.
[12] Shafritz, J. M. Layne, K. S., Borick, C. P. (2005). Classics of Public Policy. New York: Pearson Education Inc.
[13] Hill, M., & Hupe, P. (2002). Implementing Public Policy: Governance in Theory and in Practice. London:
SAGE Publications.
[14] Pülz, H., and Treib, O. (2007). Implementing Public Policy. In F. Fischer, M. J. Gerald, & S. S. Mara, Handbook of public policy analysis (pp. 89-108). New York: CRC press.
[15] Brynard, P. A. (2005). Policy Implementation: Lessons for Service Delivery. 27th Aapam Annual Roundtable Conference, Livingstone, Zambia.
16 ] هاولت، مایکل و رامش، ام. ( 2001 ). مطالعه خط مشی عمومی. ترجمه عباس منوریان و ابراهیم گلشن. تهران: مرکز آموزش مدیریت دولتی.
[17] Calista, D. (1994). Policy Implementation. New York: Marcel Dekker.
18 ] اعرابی، سید محمد و رزقی رستمی، علیرضا. ( 1384 ). آسیب شناسی اجراي خط مشی هاي صنعتی کشور. سومین کنفرانس بین المللی مدیریت،تهران.
19 ] دانایی فرد، حسن؛ ثقفی، عماد و مشبکی، اصغر. ( 1389 ). اجراي خط مشی عمومی: بررسی نقش عقلانیت در مرحله تدوین خط مشی..106-79 ،(4) مدرس علوم انسانی، 14
20 ] مرتضوي، مهدي؛ فروزنده دهکردي، لطف الله و زارع پور، فضل الله. (1391 ). ارزیابی و اولویت بندي موانع اجراي قانون مدیریت خدمات )
.148 -131 ،(1) کشوري. مدرس علوم انسانی،  شریف زاده، فتاح؛ الوانی، سید مهدي؛ رضای یمنش، بهروز و مختاریان پور، مجید. ( 1392 ). موانع اجراي سیاست هاي فرهنگی کشور طی برنامه هاي اول تا چهارم توسعه: بررسی تجربیات مدیران فرهنگی. اندیشه مدیریت راهبردي، سال هفتم، شماره 1، صص 33
[22] Honig, I. (2006). New direction in education policy implementation. New York: state university of New York Press.
[23] Baharom, A. (2008). Organisational Determinants of Policy Implementation: A contextual study of Malaysia and China. Administrative Experiences and Regional Cooperation in the Era of a Growing China internatiomal conference, (pp. 1-17), Shah Alam.
[24] Tummers, L. (2011). "Explaining the willingness of public professionals to implement new policies: a policy alienation framework". International Review of Administrative Sciences, 555-581.
[25] Braun, V. and Clarke, V. (2006) "Using thematic analysis in psychology". Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101.
[26] Baltar, F. and Ignasi, B. (2012). "Social research 2.0: virtual snowball sampling method using Facebook". Internet Research, 22(1), 57-74.
[27] Kvale, S. (1996). Interviews: An Introduction to Qualitative Research Interviewing. California: Sage Publications, Thousand Oaks California.
[28] Creswell, J. and Miller, D. (2000). "Determining validity in qualitative inquery". Theory into practice, 39(3), 123- 130.
[29] Anderson, J. E. (1977). In poblic policy making (third edition ed.). boston: Houghton Mifflin. [30] Spratt, K. (2009). Policy Implementation Barriers Analysis: Conceptual Framework and Pilot Test in Three Countries. Washington, DC: Futures Group, Health Policy Initiative, Task Order.
[31] Hogwood, B., and Gunn, L. (1984). Why perfect implementation is unattainable? Policy analysis for real world. Oxford: Oxford university press.
32 ] عباسی، طیبه؛ دانای یفرد، حسن؛ آذر، عادل و الوانی، سید مهدي (1389 ). تبیین تغییر خط مشی با استفاده از نظریه جریانات چندگانه کینگدون؛ مطالعه موردي تغییر قانون اهداف، وظایف و تشکیلات وزارت علوم، تحقیقات و فناوري. سیاست علم و فناوري، سال سوم، شماره 1. صص 8