خلاصه وضعیت: کد مقاله: 535117 تاریخ انتشار: ۱۶ / ۳ / ۱۳۸۹ تعداد مشاهدات: 90
DOI: 10.22034/jstp.2011.3.1.535117

مهمان سردبير

نگاهی اجمالی به روند اختصاص بودجه‌های تحقيقاتی ملی مبين آن است که هر ساله دول مختلف مقادير متنابهی از منابع خود را صرف توسعه فعاليت‌های پژوهشی در راستای تامين نيازهای ملی ويا بهره‌مندی از فرصت‌های جديد علمی و فناوری می‌نمايند. شايد ملاحظه سهم اندک (ويا لااقل ناکافی) بودجه پژوهشی ايران (0.59 %) در مقايسه با چند کشور ديگر (از جمله ژاپن: 3.4%، آمريکا: 2.61%، انگليس: 1.8%، ترکيه: 0.76% و مالزی: 0.6%) خود مبين اين ابلاغيه مقام معظم رهبری در سياست‌های کلان برنامه پنجم کشور باشد که بر افزايش بودجه تحقيقاتی کشور تا سه درصد توليد ناخالص ملی تا پايان برنامه تاکيد کرده‌اند. البته شايان توجه است که سهم بودجه‌های پژوهشی کشور نسبت به توليد ناخالص ملی طی سال‌های اخير رشد قابل توجهی داشته است (از 0.51% در سال 1384 به 0.73% در سال 1388 1). بدون ترديد اگرچه افزايش بودجه‌های پژوهشی مقدمه و پيش‌شرط ضروری توسعه علمی است اما ترديدی وجود ندارد که برنامه‌ريزی صحيح اين بودجه مهم‌تر از تامين آن است و لازمه هر برنامه‌ريزی نيز ارزيابی و سنجش فعاليت‌های مرتبط است. البته موضوع نظارت بر عملکرد فعاليت‌های پژوهشی موضوعی جديد نيست و پيش از آن نيز درهر دستگاهی، معمولا معاونت آموزش و تحقيقات، مسئوليت نظارت برعملکرد بودجه‌های پژوهشی را بر عهده داشته است ولکن در قانون بودجه سال قبل برای اولين بار شورای عالی عتف بر اساس مصوبه بند 26 قانون بودجه موظف گرديد گزارش نظارت بر عملکرد بودجه تحقيقاتی کشور(شامل بودجه اختصاص يافته به امر تحقيق در بند 26 بجز منابع اختصاص يافته از محل يک درصد درآمد شرکت‌ها و دستگاه‌های دولتی و بودجه تحقيقات بخش خصوصی) را به مجلس شورای اسلامی ارائه نمايد، متن بند 26 قانون بودجه کشور در سال 1388 به شرح زير است: \" کليه دستگا‌ه‌های اجرائی و مراکز تحقيقاتی وابسته به آنها و شرکت‌های دولتی که از اعتبارات بخش تحقيقات کشور اعم از اعتبارات منظور شده در فصل توسعه علوم و فناوری ويا اعتبارات پژوهشی ساير فصول استفاده می‌کنند، موظفند اين اعتبارات را براساس سياست‌گذاری‌ها و اولويت‌های تحقيقاتی تعيين شده توسط شورای عالی علوم، تحقيقات و فناوری هزينه نموده و هر سه ماه يکبار گزارش عملکرد خود را به وزارت علوم؛ تحقيقات و فناوری ارائه نمايند.وزارت علوم، تحقيقات و فناوری موظف است پس از دريافت گزارش و حداکثر تا پايان ارديبهشت ماه 1389 گزارش جامعی از عملکرد اعتبارات تحقيقاتی کشور را به همراه نتايج و دستاوردهای پژوهشی تهيه و پس از تائيد در شورای عالی علوم، تحقيقات و فناوری به مجلس شورای اسلامی ارائه نمايد .\" همانطور که ملاحظه گرديد اين اولين بار در کشور است که به صورتی يکپارچه گزارش نظارت بر عملکرد بودجه تحقيقاتی کشور توسط نهادی فرابخشی و تخصصی تهيه می‌شود. شايان توجه است که گزارش مذکور پس از تلاش درخور تقدير دبيرخانه شورای عالی در مرداد ماه منتشر گرديد . اگرچه اين گزارش دربرگيرنده حدود چهل درصد بودجه مرتبط با بند 26 است اما اميد می‌رود با پيگيری دبيرخانه، گزارش مذکور کامل‌تر شده و ان‌شاءالله در سال آينده به صورت کامل ارائه شده و علاوه بر گزارش چگونگی هزينه‌کرد بودجه ، تنها به گزارش خوداظهاری دستگاه‌های ذی‌ربط اکتفا نشده و نهادهای مستقل ديگری نيز گزارش مذکور را ارزيابی نمايند، شايد استفاده از پتانسيل انجمن‌های فعال علمی و تخصصی بتواند تا حدودی راهگشا باشد. در همين جا فرصت را مغتنم شمرده و از پژوهشگران محترم حوزه سياست‌گذاری علم و تکنولوژی کشور جهت بررسی کارشناسانه گزارش بند 26 قانون بودجه کشور که توسط شورای عالی عتف منتشر شده، دعوت به عمل می‌آيد .



سید حبیب ا... طباطباییان

 
نام و نام خانوادگی : پست الکترونیک :  
نظر شما :  
Captcha..
لطفا کد امنیتی زیر را وارد کنید


نسخه متنی
تعداد نظرات: 0
ایندکس شده در:
تعداد ارجاعات: 0
تعداد جستجوهای این مقاله : 2
تعداد دانلود مقاله : 90
  • نویسنده مسئول
  • رفرنس