فهرست مقالات تابستان, سال 1394,دوره7 شماره 2 XML
نویسندگان: سيد كامران باقري
کلیدواژه ها:
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 18
:
: 2

میهمان سردبیر

نویسندگان: مجتبی عزیزی, محمد حسین صبحیه (*) , محمد رضا آراستی, امیر البدوی
کلیدواژه ها: انتقال بين سازماني دانش, توسعه قابليت هاي سازماني, دانش مديريت پروژه, كنسرسيوم هاي بين المللي, صنعت نفت ايران
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 51
:
: 7

امروزه بسیاری از پروژه های بزرگ و زیرساختی جهان مانند پروژه های نفتی بین المللی ، به صحنه نبردی برای یادگیری تبدیل شده و بسیاری از سازمان ها از این پروژه ها برای ارتقا سطح دانش و قابیلت های خود استفاده می کنند ، اما در همین پروژه ها عوامل متعددی وجود دارد که اگر به خوبی مدیریت نشوند باعث کاهش و یا از دست رفتن فرصت های یادگیری می شود . هدف از این مقاله ، شناسایی عوامل کلیدی موثر بر انتقال بین سازمانی دانش مدیریت پروژه در کنسرسیوم های بین المللی صنعت نفت ایران و ارائه مدل مفهومی در این رابطه می باشد. تحقیق حاضر با رویکردی کیفی -اکتشافی ، با استفاده از روش دلفی سه مرحله ای و مشارکت 188 نفر از خبرگان صنعت نفت ایران انجام شده است . 22 عامل در این رابطه شناسایی شدند که از میان آن ها 10 عامل از جمله "بالاتر بودن سطح بلوغ شرکت خارجی در مدیریت پروژه" ، "انگیزه و تمایل شرکت داخلی به کسب دانش مدیریت پروژه از شرکت خارجی" و "استحکام روابط و تعاملات دو شرکت با یکدیگر" به عنوان مهم ترین عوامل اثرگذار بر انتقال بین سازمانی دانش مدیریت پروژه در کنسرسیوم های بین المللی در صدر اولویت ها قرار گرفته اند.

نویسندگان: مژده میری مقدم , سید سپهر قاضی نوری(*) , جعفر توفیقی, شعبان الهی
کلیدواژه ها: يادگيري فناورانه, قفل شدگي نهادي, هم تكاملي, صنعت نفت, پارس جنوبي
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 41
: 1
: 8

 تجربه اجرای مکرر پروژه‌های توسعه‌ای با حضور پیمانکاران خارجی در صنعت نفت نشان داده که یادگیری فناورانه در این صنعت از عملکرد مطلوبی برخوردار نبوده است این مقاله در ریشه‌یابی این مسأله به دنبال شناسایی عواملی است که بر عملکرد یادگیری فناورانه در نظام ‌های فنی-اجتماعی بزرگ تأثیر گذار هستند. مقاله با استفاده از نظریه پردازی داده بنیاد مدل فرآیندی رخداد یادگیری در صنعت نفت را ترسیم و گلوگاه‌های موجود را شناسایی نموده است نتایج مطالعات میدانی وشواهد تجربی حاصله از صنعت نفت نشان‌ می‌دهد که رژیم نهادی صنعت نفت، ، سناریوهای یادگیری فناورانه در این صنعت را تضعیف می‌کند. این رژیم دچار قفل‌شدگی نهادی است که منجر به " هم تکاملی منفی" کنشگران اجتماعی فعال در این صنعت و نهایتاً تضعیف یادگیری فناورانه در آن می‌شود. هم تکاملی منفی منجربه تغییر استراتژی در طرف دیگر عرضه گردیده و در این وضعیت، تأمین کنندگان تلاش می کنند با اتخاذ استراتژی‌هایی که به تثبیت رژیم فعلی کمک می‌کند جایگاه رقابتی خود را در بازار حفظ کنند. این مسأله موجب غلبه و حاکمیت روتین های منسوخ فناورانه در بنگاه‌ها و نهایتاً شکست یادگیری فناورانه در صنعت نفت می گردد. 

نویسندگان: ابوالفضل شاه آبادی(*) , صبا سلیمی
کلیدواژه ها: تحقيق و توسعه, حكمراني, كشورهاي توسعه يافته, كشورهاي در حال توسعه, روش پنل پويا
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 28
:
: 6

تحقیق و توسعه و پیشرفت فناوری، باعث افزایش بهره وری، تقویت و جابجایی عوامل تولید و ایجاد تنوع بیشتر در تولیدات میگردد. سؤال مهم این است که چرا برخی از کشورها میتوانند درصد بالاتری از تولید ناخالص داخلی خود را به انجام تحقیق و توسعه اختصاص دهند؟ حکمرانی خوب با فراهم کردن چارچوب نهادی مطلوب، موجب افزایش سرمایه گذاری برای تحقیق و توسعه نسبت به تولید ناخالص ملی میگردد. هدف اصلی این مقاله، بررسی اثر حکمرانی بر شدت تحقیق و توسعه با استفاده از داده های آماری کشورهای منتخب توسعه یافته و در حال توسعه طی دوره زمانی 1996 تا 2011 است. روابط موجود بین متغیرها با استفاده از گشتاورهای تعمیم یافته (GMM (تخمین زده شده است. همچنین متغیرهای نسبت خالص جریان ورودی سرمایه گذاری مستقیم خارجی به تولید ناخالص داخلی، شاخص سرمایه انسانی، نسبت ارزش افزوده بخش صنعت به تولید ناخالص داخلی، نسبت واردات کالا و خدمات به تولید ناخالص داخلی و فراوانی منابع طبیعی به عنوان متغیرهای کنترل در نظر گرفته شدهاند. نتایج این مطالعه نشان میدهد حکمرانی خوب، اثر مثبت و معناداری بر شدت تحقیق و توسعه کشورهای مورد مطالعه دارد. ضرایب تخمینی متغیر خالص جریان ورودی سرمایه گذاری مستقیم خارجی و سرمایه انسانی برای هر دو دسته از کشورها مثبت و معنیدار بوده است. اما ضریب تخمینی متغیر نسبت ارزش افزوده بخش صنعت به تولید ناخالص داخلی برای کشورهای توسعه یافته مثبت و معنی دار، ولی برای کشورهای در حال توسعه منفی و معنی دار بوده است. همچنین ضریب نسبت واردات کالا و خدمات، برای هر دو دسته کشورهای منتخب منفی و غیرمعنی دار و ضریب شاخص فراوانی منابع، برای کشورهای توسعه یافته منتخب مثبت و معنادار اما برای کشورهای در حال توسعه، منفی و غیرمعنی دار بوده است. 

نویسندگان: جواد پور عباسی(*) , عبدالله آقایی, مجتبی حاجیان حیدری
کلیدواژه ها: علم الكترونيكي, تبادلات علمي, همكاري علمي, علم جمعي
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 55
:
: 5

نقش محیط‌های علمی و ضرورت بررسی و مدیریت تبادلات علمی میان آنها و عصر ارتباطات امری انکارناپذیر است محیطهای علمی بسیاری در سطح ملی و بین‌المللی وجود دارد که علاوه بر ارتباطات علمی داخلی، نیاز به برقراری ارتباط با سایر جوامع علمی دارند بدین منظور و بر اساس منافع مشترکی که میان این محیط‌های علمی وجود دارد همکاری‌های علمی میان آنها شکل می‌گیرد. از طرف دیگر ، از آنجا که این تبادلات در محیط علم الکترونیکی انجام می‌شود تدوین یک معماری که تبادلات میان محیط‌های علمی را نشان دهد کار بررسی آن را ساده‌تر می‌سازد. در این مقاله با توجه به نیاز روزافزون به ارائه راهکاری برای مدیریت همکاری‌های علمی در سطح بین‌المللی، یک معماری سرویس‌گرا برای مدیریت همکاری علمی در محیط علم الکترونیکی ارائه شده است همچنبن برای نشان دادن بهتر ارتباط اجزاء ، معماری با یکدیگر ، نمودار توالی زبان مدل‌سازی سیستم طراحی گردیده است. از آنجا که معماری شبکه همکاری علمی در محیط علم الکترونیکی برای حالات کلی ارائه شده دو مورد کاری نیز بیان و معماری متناسب آنها مورد بررسی قرار می ‌گیرد. 

نویسندگان: رحیم یوسفی اقدم(*)
کلیدواژه ها: دانشجویان دکتري, امر موقت, هويت حرفه اي, نظريه مبنايي, قياس محتمل
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 65
: 1
: 6

در چند سال اخیر، تعداد دانشجویان دکتری افزایش یافته است. این پدیده، نگرش به فعالیتها و جایگاه دانشجویان دکتری را تغییر داده و بر فرآیند توسعه هویت حرفهای آنها تأثیر گذاشته است. در همین راستا این پژوهش سعی دارد توسعه هویت حرفهای دانشجویان دکتری علوم اجتماعی را بررسی کند. روش تحقیق، نظریه مبنایی است. این مقاله خوانشی عملگرایانه از روش نظریه مبنایی دارد و مدلی برای منطق کشف آن با استفاده از قیاس محتمل ارائه کرده است که نقش محقق و مفاهیم موجود در پیشینه نظری تحقیق در مراحل مختلف گردآوری و تفسیر داده ها را روشن میکند. دادهها از طرق مصاحبه با 15 نفر از دانشجویان رشته های علوم اجتماعی در دانشگاه علامه طباطبایی گردآوری شدهاند. یافته های تحقیق نشاندهنده عدم تعین هویت حرفه ای دانشجویان دکتری است. دانشجویان در حوزه های مختلف به صورت موقت، فعالیت های متنوعی انجام میدهند که واکنشی به فقدان چشمانداز موقعیت حرفه ای آنها است. فعالیت های متنوع و موقت دانشجویان دکتری در زمینه های مختلف با مفهوم نظری «امر موقت» توضیح داده شده است تا بتوان تنوع کنشهای دانشجویان را در سطح تجربی توضیح داد. به طور خلاصه «امر موقت»، موقعیت زمانی بین حال و آینده نامعلوم است. این موقعیت ابهام آمیز، شکننده و سیال است. فرد در این موقعیت نمیتواند نقش و جایگاه خود را در آینده تشخیص دهد. بنابراین به تناسب نیاز و برآوردهای ذهنی خود آموزشهای متفاوتی میبیند و فعالیتهای مختلفی در میدانهای مختلف انجام میدهد. بر این اساس عدم تعین هویت حرفه ای، تاکتیک ارادی دانشجو برای رویارویی با «امر موقت» است. 

نویسندگان: محمد توكل, ایمان عرفان منش(*)
کلیدواژه ها: مهاجرت نخبگان, فرارمغزها, معضل اجتماعي, سنخ شناسي مهاجرت, جامعه شناسي علم, رویکرد تلفیقی, علم و فناوري
دوره:  7 | شماره:  2 | تاریخ:  1394/4/1
: 42
:
: 6

یکی از کاربردهای جامعه شناسی علم به عنوان شاخه ای تخصصی از جامعه شناسی معرفت، پرداختن به تأثیر و تأثر میان جامعه و علم(به ویژه مسائل جامعه شناختی نهاد علم) است. این مقاله، ضمن مرور برخی آمارهای مرتبط با مهاجرت نخبگان در ایران و جهان و همچنین ارائه سنخ شناسی این مهاجرت ها، تلاش میکند با استفاده از روش پژوهش اسنادی و تحلیل مجدد آماری و با رویکرد تلفیقی جامعه شناسی علم، به تحلیل مسأله مهاجرت نخبگان بپردازد. برخی از مهمترین یافتههhی نظری مقاله عبارتند از: 1 (علیرغم افزایش سهم تولید علم و پیشرفته ای علمی کشور، آمار مهاجرت نخبگان ایرانی همچنان بالاست؛ 2 ( در پرتو تأثیر متقابل جامعه و نهاد علم، 10 سنخ از مهاجرت نخبگان ایرانی قابل کشف و شناسایی است؛ 3 (بر اساس بینش مندرج در جامعه شناسی علم، ضرورت دارد به مصادیق تأثیر هنجارهای اجتماعات علمی بر نخبگان، تأثیر ساختارها و هنجارهای اجتماعی-اقتصادی بر فعالیت های علمی، نقش شبکه های ارتباطی محققان و نقش ساختارهای اجتماعی و شناختی توجه شود. رهیافت تلفیقی در تحلیل خود، همزمان به دو مؤلفه عاملیت و ساختار توجه دارد.