فهرست مقالات , سال 1387,دوره1 شماره 23 XML
نویسندگان: مهران حبيبی رضايی
کلیدواژه ها: فناوري زيستي، مواد، فناوري زيستي نانو، فناوري همگرا.
دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
: 3
: 0
: 0
علوم از طريق كوچكتر شدن توسعه مي‌يابند. فناوري نانو علم دستكاري و بازآرائي مجدد اتم‌هاي منفرد در جهت پديد‌آوردن مواد، قطعات و سيستم‌هاي مفيد تعريف مي‌شود وفناوري زيستي نانو تعميم هوشمندانه علوم زيستي به علوم فيزيكي و مهندسي در ابعاد مولكولي و بالعكس است. در اين رهگذر مي‌توان ماشين‌هايي را در اندازه سلول زنده ساخت. به عبارت ديگر فناوري زيستي نانو، بيوتكنولوژي در ابعاد نانو است. اين فناوري دانشمندان را قادر به كاوش در ساختارهاي پايه حيات در سطح مولكولي مي‌نمايد و مي‌تواند بستر زايش منظرهاي نوين و در عين حال ارزشمند در تأمين نيازمندي‌هاي جوامع بشري طي سال‌هاي آينده باشد. به علاوه منجر به طراحي انواع جديد قطعات و سيستم‌هاي ساخته شده تحت اندازه‌هاي ميكرو و نانو مي‌گردد. براساس بررسي‌هاي بعمل آمده گسترش نانو بيوتكنولوژيمعادل با انقلاب صنعتي در نظر گرفته مي‌شود. اين رويداد هم‌اكنون در حال وقوع است. فناوري زيستي نانو نقش مؤثري در كشف داروها و درمان‌هاي پزشكي ايفا مي‌نمايد و كيفيت محيطي، سلامت غذا، ايمني فردي، حفاظت زادبوم، كنترل بيماري و بسياري ديگر از جنبه‌هاي زندگي ما را متأثر خواهد ساخت. هم‌زمان، توانايي در مواجهه مؤثر با ابعاد در مقياس مولكولي، نويد بخش طلوع دنياي جديدي از درك و شناخت پديده‌ها و نيز روش‌هاي كاوش و در نتيجه ساخت قطعات، خواهد بود. بدين‌ترتيب ورود به عرصه‌هاي نوين فناوري، به عنوان يك ضرورت ملي مي‌بايستي مورد توجه و حمايت جدي قرار گيرد.
    کلیدواژه ها: شامتك، آزمايشگاه‌هاي مجهز، بانك اطلاعاتي.
    دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
    : 3
    : 0
    : 0
    تفكر ايجاد شبكه آزمايشگاه‌هاي ملي تحقيقاتي پزشكي حركتي بكر و نوين در تحقيقات مي‌باشد. كميسيون پزشكي از سال 1376 اقدامات گسترده‌اي را براي ايجاد شبكه آزمايشگاه‌هاي ملي تحقيقات شامتك پزشكي انجام داده‌است و هدف از اين اقدام تدوين چارچوبي جهت عضويت آزمايشگاه‌هاي مجهز موجود در كشور و طراحي بانك اطلاعاتي درخصوص قابليت‌هاي آزمايشگاه‌هاي پزشكي كشور براي دستيابي به موقع محققين به خدمت ارائه شده در آزمايشگاه‌ها مي‌باشد. تعداد قابل توجهي از آزمايشگاه‌‌هاي علوم پزشكي كشور توانايي ورود به شامتك پزشكي را دارا هستند. ايجاد شامتك سبب خواهد شد كه پژوهشگران پزشكي بتوانند از آزمايشگاه‌هاي موجود، آزمون‌هاي مورد نظر براي تحقيقات خود را انجام دهند.
      نویسندگان: مير فضل الله موسوی
      کلیدواژه ها: توليد علم، پژوهشگران، دانشگاهها، مجلات، انجمن‌هاي علمي
      دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
      : 3
      : 0
      : 0
      در اين مقاله ارزيابي اجمالي برخي از امكانات كشور براي جهش علمي و رسيدن به 10 كشور اول توليدكننده علم در جهان صورت گرفته‌است. عوامل تأثيرگذار در پنج محور شامل نيروي انساني بالقوه پژوهشگر، دانشگاهها و مراكز پژوهشي، انجمن‌هاي علمي مصوب، مجلات علمي و سمينارهاي علمي، بررسي شده‌است. نتايج اين بررسي نشان مي‌دهد كه اگر نيمي از اعضاي هيأت علمي سالانه حداقل يك مقاله در مجلات نمايه شده توسط ISI چاپ نمايند، با توجه به اينكه %15-10 از پژوهشگران بيش از يك مقاله در سال چاپ مي‌كنند و حتي برخي از مولفان داراي ركورد چاپ مقاله هستند، به آساني مي‌توان به 10 كشور اول توليد كننده علم رسيد. حتي اگر بتوانيم روند فعلي رشد مقالات را در چند سال اخير حفظ كنيم، در سال 2013 ميلادي جزء 10 كشور اول توليد كننده علم جهان خواهيم شد.
        نویسندگان: علی اکبر صبوری
        کلیدواژه ها: فاكتور تأثير، درجه‌بندي مجله، ارزيابي مجله، ISI.
        دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
        : 3
        : 0
        : 0
        فاكتور تأثير (نفوذ) به صورت متوسط تعداد ارجاعات براي يك مورد قابل استناد ( مقاله، مقاله مروري، نامه، شماره كشف،‌ يادداشت و چيكده علمي) در يك مجله خاص، در يك سال يا دوره زماني خاص، معرفي شده‌است. معمولاً، فاكتور تأثير يك مجله به صورت نسبت تعداد ارجاعات به موارد قابل استناد اخيراً چاپ شده ( دو سال اخير) يا به به عبارت ديگر، به صورت متوسط تعداد ارجاعات در يك سال بخصوص از مقالات چاپ شده در آن مجله در سال قبل تعريف مي‌شود. ميانگين فاكتور تأثير مجله (JIF) به صورت معدل حسابي فاكتورهاي تأثير سالانه مجله در طول مدت فعاليت مجله در موسسه اطلاعات علمي ISI تعريف شده‌است. فاكتورهاي تأثير به طور گسترده‌اي در درجه‌بندي و ارزيابي مجلات مورد استفاده قرار گرفته و به طور ساده‌اي به توانايي مجلات و هيئـت تحريريه آنها در جذب بهترين مقالات قابل دسترسي برمي‌گردد. (JIF) در درجه‌بندي مجلات هر گرايش علمي توسط ISI مورد استفاده قرار گرفته‌است. درجه مجله در هر گرايش (JRK) با فرمول [ /N (1-n)]-1=JRK معرفي شده‌است كه در آن n شماره رديف مجله براساس ترتيب JIF مجلات و N تعداد كل مجلات در گرايش مورد نظر مي‌باشد. در اين مقاله، مجلات ISI با بالاترين JIF و JRK در سال 2002 معرفي مي‌شوند. غالباً عقيده بر اين است كه به مقالات توصيف كننده يك روش، بيش از حد ميانگين ارجاع داده مي‌شود و از اين رو فاكتور تأثير مجله را افزايش مي‌دهند. از 265000 ارجاعات سال 1994 به مجله (Jounal of Biological Chemistry) JBC حدود 8000 مورد، يعني سه درصد، به مقاله روش كلاسيكي تعيين پروئين آقاي لوري [ 265-75, (1951) 193JBC] اختصاص داشته است. مقاله لوري بيشترين ارجاع را در طول زمان، بيش از 300000 ارجاع تا اين تاريخ داشته‌است. روش لوري يك روش ساده اندازه‌گيري مي‌باشد و امروزه روشهاي بهتري ارائه شده‌است. لذا فاكتور تأثير يك ابزار كامل براي اندازه‌گيري كيفيت مقالات نيست، بلكه روش بهتري وجود ندارد و مزايايي نسبت به ديگر معيارهاي موجود دارد و از اين رو تكنيك خوبي براي ارزيابي علمي محسوب مي‌شود. فاكتور تأثير در بسياري مورد سوء استفاده قرار گرفته‌است.
          نویسندگان: شاهرخ صفريان
          کلیدواژه ها: فهرست‌نويسي، موضوعي، عنواني، ارجاعي، مرجع، ارجاع، مخزن اطلاعاتي و اسلول فهرست‌نويسي.
          دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
          : 3
          : 0
          : 0
          يافته‌هاي علمي در زمينه‌هاي مختلف علوم در نشريات معتبر سراسر دنيا به چاپ مي‌رسد. اين انبوه اطلاعات بايد به روشي مناسب طبقه‌بندي و فهرست‌نويسي شوند تا در حداقل زمان ممكن و حداكثر سهولت در اختيار دانشمندان و پژوهشگران قرار گيرند. بررسي انجام شده نشان داده است كه از بين انواع مختلف روشهاي فهرست‌نويسي تنها روش فهرست نويسي ارجاعاي قادر است به نحوي منحصر بفرد و كارا، پژوهشگران را در عرصه‌هاي مختلف علم و تحقيق ياري رساند. به همين علت اين روش به عنوان روش اصلي در طبقه‌بندي و ساماندهي مخازن اطلاعاتي مؤسسه اطلاعات علمي (ISI) مورد استفاده قرار گرفته‌است. در اين روش، فهرست‌بندي مقالات برپايه انتخاب كليد واژه‌ها از بخش فهرست مراجع موجود در هر مقاله صورت مي‌گيرد.
            نویسندگان: حميد رضا آراسته
            کلیدواژه ها: بنياد ملي علوم آمريكا، رسالت، فعاليت‌ها، ساختار تشكيلاتي، علوم و مهندسي، شوراي ملي علوم و كميته اجرايي
            دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
            : 3
            : 0
            : 0
            بنياد ملي علوم نهادي مستقل در قوه مجريه ايالات متحده آمريكا است كه در سال 1950 با هدف حمايت از پژوهش و آموزش در علوم و مهندسي تأسيس شد. بنياد ملي علوم از طرح‌ها و فعاليت‌هاي ملي و بين‌المللي بسياي در آموزش و پرورش علوم و مهندسي و تبادل اطلاعات مربوط به اين حوزه‌ها، حمايت مي‌كند. اين بنياد علاوه بر حمايت مستقيم از آموزش و پژوهش، مسؤوليت ارائه مشاوره به رئيس‌جمهور و كنگره ايالات متحده را در زمينه علوم و مهندسي برعهده دارد. اين بنياد همچنين توانسته‌است با مطالعات درازمدت و اجراي برنامه‌هاي مختلف، نقش بزرگي را در رشد علوم و مهندسي و پيشرفت ايالات متحده، ايفا كند. هدف از اين مقاله بررسي ماهيت و ساختار اين بنياداست. در اين مطالعه، نحوه تشكيل اين سازمان، رسالت، فعاليت‌ها، ساختار تشكيلاتي شامل شوراي ملي علوم، رئيس، معاونت‌ها و دفاتر مختلف، بودجه، فرآيند تصويب پيشنهادها و جايگاه آن مورد ارزيابي قرار مي‌گيرد.
              کلیدواژه ها: آكادمي علوم لهستان- تاريخچه، ساختار، فعاليت علمي.
              دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
              : 3
              : 0
              : 0
              آكادمي علوم لهستان (RAN) يك مؤسسه علمي دولتي است كه با كمك اعضاي مؤسس علمي و همكاريهاي علمي متخصصين و دانشمندان برگزيده در سال 1952 تأسيس گرديد. آكادمي داراي تركيبي متشكل از اعضاي پيوسته و وابسته داخلي و خارجي است. تعداد اعضاء به گونه‌اي برنامه‌ريزي شده‌است كه از 350 نفر تجاوز ننمايد. اعضاي آكادمي بوسيله مجمع عمومي از ميان افراد با دستاوردهاي علمي برجسته كه اسامي آنها بوسيهل اعضاي فعلي آكادمي، شوراي علمي و مؤسسه‌هاي تحقيق و توسعه همچنين شوراهاي علمي و شوراهاي دانشكده‌هاي دانشگاههاي مختلف معرفي مي‌شوند، انتخاب مي‌گردند. آكادمي داراي بخش‌هايي شامل: علوم اجتماعي، بيولوژي، علوم رياضي، شيمي و فيزيك، علوم فني، كشاورزي، جنگلداري و دامپزشكي، علوم پزشكي، علوم زمين و معدن مي‌باشد. وظيفه هر بخش آكادمي اظهارنظر عملي درخصوص زمينه‌هاي تخصصي مرتبط و نظارت بر فعاليت‌هاي علمي مطرح شده در كميته‌هاي علمي است، امور علمي كه توسط بخش‌ها به اجرا درمي‌آيد بوسيله رييس بخش و معاونين آن مديريت و هدايت مي‌شود.
                نویسندگان: مرجان رحمتی
                دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
                : 3
                : 0
                : 0
                  کلیدواژه ها: آكادمي علوم روسيه، تحقيقات، سياستگذاري ، عضويت و ساختار.
                  دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
                  : 3
                  : 0
                  : 0
                  آكادمي علوم روسيه با قدمتي 279 ساله، جزء معدود مراكز علمي مهم جهان با چنين سابقه و پيشينه‌اي محسوب مي‌گردد. اهميت آن نه تنها به لحاظ تاريخي، بلكه از نقطه نظر تشكيلاتي و سياسي نيز حائز توجه مي‌باشد. اين آكادمي يكي از بزرگترين ارگانهاي سياستگذاري علمي روسيه به شمار مي‌رود. گرچه كشور روسيه داراي فراز و نشيبها و درگير تحولات شديد سياسي- اجتماعي بوده‌است، اما توان و پتانسيل بالقوه علمي و زيربنايي آن، اين كشور را در طي قرون و بويژه چند دهه پرتلاطم گذشته به سلامت عبور داده‌است. در اين امر قطعاً نقش سازمانهاي علمي كشور و آكادمي علوم از همه پر رنگ‌تر بوده‌است. وجود مراكز علمي و تحقيقاتي بسيار در كنار دانشگاه‌ها در اين كشور سبب حل مشكلات روزمره آنان در سطوح و جنبه‌هاي مختلف و بالا بردن توانمندي علمي اساتيد شده‌است. استفاده و بهره‌گيري از كليه دانشمندان كشور به منظور دستيابي به علوم و فنون مختلف و كسب دستاوردهاي جديد در جهان از جمله وظايف اصلي آكادمي محسوب مي‌شود. آكادمي علوم همواره علوم و فنون كليدي و پايه‌اي را مد نظر داشته و جايگاه خاصي را در تشكيلات خود به آنها اختصاص داده‌است. اين امر به موازات ايجاد جايگاهها و پايگاه‌هاي قانوني لازم براي ارتقاء علوم، در راستاي توليد علمي و در نهايت توليد فناوري موجبات نزديكي علم و عمل را فراهم نموده‌است. از مواردي كه باعث ثبات و پايداري توسعه در وضعيتهاي بحراني، تنشها و دگرگونيهاي سياسي شده‌است، تجهيز به علوم و فنون مختلف و تربيت اساتيد و زبدگان و به روز نمودن اطلاعات مي‌باشد كه اين كشور با سابقه داشتن انواع تنشها و انقلابها و دگرگونيهاي مختلف سياسي و اقتصادي، توانسته ثبات خود را حفظ كند.
                    کلیدواژه ها: فرهنگستان‌ها، تاريخچه تأسيس، اهداف، فعاليت‌، ساختار، گروه‌هاي تخصصي.
                    دوره:  1 | شماره:  23 | تاریخ:  1387/11/26 | نوع مقاله: 
                    : 3
                    : 0
                    : 0
                    در اين مقاله به اجمال فرهنگستان‌هاي جمهوري اسلامي ايران معرفي شده‌است. اين معرفي كه توسط رؤسا و يا دبيران فرهنگستان‌هاي كشور صورت پذيرفته‌است مسائلي شامل، تاريخچه تأسيس، اهداف، اركان، ساختار و پيكره علمي- اجرايي فعاليت‌هاي گوناگون سياستگذاري، طرح و برنامه‌هاي اجرا شده توسط فرهنگستان‌ها، معرفي گروهها و يا كميته‌هاي تخصصي و فعاليت‌هاي انتشاراتي فرهنگستان‌ها را در بر مي‌گيرد. اميداست جايگاه و رسالت فرهنگستان‌ها در راستاي سياستگذاري، توليد علم، تقويت علوم و فنون، توسعه تحقيقات و ترويج اطلاعات علمي در جامعه روز به روز رفيع‌تر و خطيرتر گرد..